0765562555

Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu)

Mời ban tìm hiểu thêm nội dung bài viết Tài liệu Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu) Chi tiết 2022 được update : 2021-09-08 15:28:11

3414

Xin chàoPhân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên để thấy được diễn biến tâm lí của Kiều. Qua đó ta thấy được Kiều là một con người nặng tình nặng nghĩa trong tình yêu, nhưng lại cũng rất mực thương cha và lo ngại cho mái ấm gia đình, nên nguyện hi sinh thân mình.

Với dàn ý và 7 bài văn mẫu phân tích 18 câu thơ đầu Trao duyên giúp những ban có thêm nhiều tư liệu tìm hiểu thêm, trau dồi vốn từ củng cố kỹ năng viết văn ngày một hay hơn. Bên cạnh đó những ban tìm hiểu thêm thê nhiều bài văn hay khác tại phân mục Văn 10. Chúc những ban học tốt.

Bạn đang xem: Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu)

I. Mở bài:

Giới thiệu tác giả Nguyễn Du, tác phẩm Truyện Kiều và đoạn trích Trao duyên. Giới thiệu 18 câu thơ đầu của đoạn trích: Là lời Thúy Kiều nhờ cậy, van xin Thúy Vân thay mình kết hôn cùng Kim Trọng

II. Thân bài:

a. Lời nhờ cậy của Thúy Kiều (2 câu đầu)

– Lời nói

“Cậy”: Đồng nghĩa với “nhờ” nhưng “cậy” còn bao hàm ý nghĩa gửi gắm, mong đợi, tin tưởng về sự việc giúp sức đó. “Chịu lời”: Đồng nghĩa với “nhận lời” nhưng “nhận lời” nó còn bao hàm sắc thái tự nguyện, trọn vẹn có thể đồng ý hoặc khước từ, còn “chịu lời” thì nên phải đồng ý, không thể từ chối chính bới nó mang sắc thái nài nỉ, nài ép của người nhờ cậy.

– Hành động: “Lạy, thưa”

Là hành vi của người bề dưới với những người bề trên, nhưng ở đây Kiều là chị lại lạy, thưa em mình. Đây là hành vi không bình thường nhưng lại trọn vẹn thường thì trong tình hình này bởi hành vi của Kiều là lạy đức hi sinh cao quý của Thúy Vân. Bởi vậy, việc Thúy Kiều nhún nhường, hạ mình van nài Thúy Vân là trọn vẹn hợp lý

=> Hành động không bình thường đặt trong quan hệ với những từ ngữ đặc biệt quan trọng đã nhấn mạnh yếu tố tình thế éo le của Thúy Kiều.

– Hoàn cảnh đặc biệt quan trọng của Kiều:

Thúy Kiều phải tha thiết cầu xin Thúy Vân thay mình kết hôn với Kim Trọng. Kiều biết rằng việc mình đang nhờ Vân tác động lớn đến cuộc sống em sau này bởi Thúy Vân và Kim Trọng không còn tình yêu. Tâm trạng của Kiều đau khổ, vô vọng bởi người ta trọn vẹn có thể trao lẫn nhau kỉ niệm, dụng cụ chứ không còn ai đi trao đi tình yêu của tớ.

b. Lí lẽ trao duyên của Kiều (10 câu tiếp)

* Kiều bộc bạch về tình cảnh của tớ:

– Thành ngữ “đứt gánh tương tư”: chỉ tình cảnh tình duyên dang dở của Kiều, nàng bị đẩy vào bước đường cùng không lối thoát giữa một bên là chữ hiếu một bên là chữ tình nên trao duyên là lựa chọn duy nhất của nàng.

– Chữ “mặc”: Là sự phó mặc, ủy thác, ủy nhiệm. Kiều đã giao toàn bộ trọng trách cho Vân thay mình trả nghĩa cho Kim Trọng.

=> Cho thấy tâm trạng đau đớn, xót xa của Kiều

=> Là lời thuyết phục khôn khéo của Kiều dấy lên tình thương và trách nhiệm của người em riêng với chị của Thúy Vân.

* Kiều kể về mối tình với chàng Kim:

– Hình ảnh “Quạt ước, chén thề”: Gợi về những kỉ niệm đẹp, ấm êm, niềm sung sướng của Kim và Kiều với những lời thề nguyền, đính ước gắn bó, thủy chung.

– “Sóng gió bất kì”: Tai họa bất thần ập tới, Kiều bị đẩy vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, phải chọn giữa tình và hiếu. Kiều đã chọn hi sinh chữ tình.

=> Mối tình Kim – Kiều là mối tình đẹp nhưng mong manh, dễ vỡ

=> Vừa thể hiện tâm trạng đau đớn, xót xa của Kiều, vừa khiến Vân xúc động mà nhận lời.

* Kiều nhắc tới tuổi trẻ và tình máu mủ và cái chết:

– Hình ảnh ẩn dụ “Ngày xuân’: Tuổi trẻ.

=> Vân vẫn còn đấy trẻ, còn cả tương lai phía trước.

– “Tình máu mủ”: Tình cảm ruột thịt của những người dân cùng huyết thống.

=> Kiều thuyết phục em bằng tình cảm ruột thịt.

– Thành ngữ “Thịt nát xương mòn” và “ Ngậm cười chín suối”: nói về cái chết đầy mãn nguyện của Kiều.

=> Kiều viện đến hơn cả cái chết để thể hiện sự cảm kích thật sự của tớ khi Vân nhận lời.

⇒ Lý lẽ của Kiều vừa thấu tình vừa đạt lý khiến Vân không thể không sở hữu và nhận lời.

⇒ Kiều là một người con gái thông minh, tinh xảo cũng đầy tình cảm, cảm xúc.

c. Kiều trao kỉ vật (6 câu tiếp):

– Kỉ vật: Chiếc vành, bức tờ mây.

→ Kỷ vật đơn sơ mà thiêng liêng, gợi quá khứ niềm sung sướng.

– Từ “giữ – của chung – của tin”.

+ “Của chung” là của Kim, Kiều nay là cả của Vân nữa.

+ “Của tin” là những vật gắn bó gợi tình yêu thiêng liêng của Kim – Kiều: mảnh hương, tiếng đàn.

→ Thể hiện sự giằng xé trong tâm trạng Thúy Kiều. Kiều chỉ trọn vẹn có thể gửi gắm mối duyên dang dở cho Vân chứ không thể trao hết tình yêu mặn nồng xưa kia giữa nàng và Kim Trọng.

d. Nghệ thuật:

– Cách sử dụng từ ngữ tinh xảo, tài tình.

– Sử dụng những thành ngữ dân gian và hình ảnh ẩn dụ

– Sử dụng những thủ pháp nghệ thuật và thẩm mỹ và làm đẹp liệt kê, ẩn dụ.

từ khóa quan tâm: Lịch sử lớp 4 Bài 19: Văn học và khoa học thời Hậu Lê

– Giọng điệu nhẹ nhàng, da diết, giàu cảm xúc.

III. Kết bài:

– Khẳng định giá trị của 18 câu thơ đầu riêng với đoạn trích nói riêng và tác phẩm nói chung.

Một câu thơ hay là câu thơ giàu sức gợi, và lôi kéo được cả sự đồng cảm của người đọc trong mạch cảm xúc, để từ đó khởi đầu hành trình dài đồng điệu cùng tâm hồn nhân vật trữ tình. Có thể nói, 18 câu đầu Trao duyên đã thực sự xuất sắc khi làm được điều này.

Trước hết phải xác lập rằng trao duyên là nhan đề đầy không bình thường, xưa này người ta trao khăn, trao áo trao lời, có mấy ai trao duyên lúc nào? Vì duyên là mối gắn bó tự nhiên giữa con người với con người, cầu không còn, muốn không được, nó làm cho những người dân trao thì đau đớn, người nhận thì bồn chồn gượng ép vô cùng.

“Cậy em, em có chịu lời,Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa.Giữa đường đứt gánh tương tư,Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em”

Vì việc trao duyên là chuyện trở ngại vất vả, vậy nên lời điệu đọc lên nghe đã thấy trúc trắc. Từ mở đầu “cậy em”, như trĩu nặng cả câu thơ, như tiếng nấc nghẹn ngào đứt đoạn, đầy run rẩy. Có phải điều nhờ cậy còn lớn lao hơn so với những người nhờ cậy, cho nên vì thế dù rất bình tĩnh trước sóng gió cuộc sống, nhưng đứng trước thảm ngữ cảnh thân Kiều vẫn cảm thấy bồn chồn. Câu thơ “cậy em em có chịu lời”, vừa nghĩa là nhờ vả, vừa góp thêm phần thể hiện tâm trạng quằn quại, khó nói, vừa gửi gắm một niềm ti. Chịu lời, dường như người trao duyên hiểu rằng Vân đã biết thành đẩy vào tình thế mặc nhiên mà phải đồng ý. Là một người chị trong mái ấm gia đình, Kiều trọn vẹn có thể đề xuất kiến nghị em bằng những lời kẻ cảng, nhưng Kiều đặt em vào vị trí ngang hàng, bình đẳng xem ra còn là một tư thế của một kẻ chịu ơn, vừa là yếu tố sang trọng, nghi lễ, nhưng vừa là yếu tố ràng buộc khôn khéo với Vân. Nhưng cách khiến người đọc cảm động và cũng chua xót ở đấy là cách Kiều giãi bày với Vân:

“Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

Căn nguyên từ mối tình Kim Kiều, đã từng vô cùng sâu nặng, tới mức khi nhắc lại nó không hề đơn thuần là những kỉ niệm được điểm mặt gọi tên mà nó là cứ liệu của tâm hông đang sống ở đây, là những lớp sóng cồn đang trào lên không dứt cứ dồn dập, kéo ta về hiện tại. Nhưng mối tình đẹp là thế, cao quý vô ngần là thế, nhưng vì biến cố của mái ấm gia đình “sóng gió bất kì” mà bỗng chốc thành ra dang dở. Khi , Kiều nó với Vân dùng từ “gánh” ở đó, là phần nào ta cũng cảm nhận được Kiều biết vẫn sẽ thiệt thòi khi chắp mối tơ thừa, khi đồng ý gánh nặng này. Vừa gợi lên một chiếc gì đó vừa như dang dở, vừa trĩu nặng, vừa dằng dặc của nỗi nhớ niềm thương và của nỗi đau khắc khoải khôn nguôi. Không những thâm thúy, cảm động khi xét ở phương diện cái tình, mà còn rất thuyết phục về mặt lí lẽ. Rằng, Vân hẵng còn trẻ, em còn cả một tương lai ở phía trước, mọi điều tốt đẹp đều trọn vẹn có thể khởi đầu, xây dựng, vun vén. Để tăng sức thuyết phục Kiều đã viện dẫn cả linh hồn lẻ bạc của tớ để nhờ em. Dẫu có chết chị cũng vô cùng cảm ta, cảm thấy mãn nguyện nếu được em đồng ý. Lời thỉnh cầu vừa có sự thuyết phục của lý trí, lại vừa đong đầy niềm cảm thông, nhờ thế mà từ trái tim Kiều trọn vẹn có thể dọn đường đến trái tim Vân.

“Dù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quênCạn lời hồn ngất máu sayMột hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng”.

Với Kiều tình yêu là lẽ sống, cũng là nguồn mạch nuôi dưỡng sự sống, kỷ vật đã trao, duyên đã đoạn, thế nên chẳng khác gì hồn lìa khỏi xác, chỉ từ lại đây một trái tim đã chết trong đớn đau và vô vọng.

Đoạn thơ tuy ngắn nhưng trải qua đó, ta thấy được Nguyễn Du đã tóm gọn rất tinh diễn biến tâm lí của kiều, trải qua đó ta thấy được Kiều là một con người nặng tình nặng nghĩa trong tình yêu, nhưng lại cũng rất mực thương cha và lo ngại cho mái ấm gia đình, nên nguyện hi sinh thân mình. Giọng thơ vừa tha thiết, vừa van xin, vừa khẩn khoản thiết tha mà cũng đầy trĩu nặng.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 2

Từ trước đến nay “trao duyên” thường mang sắc thái tình cảm; là tín hiệu của nụ cười mừng; niềm sung sướng của đôi lứa dành lẫn nhau ấy thế nhưng trong văn học xưa lại sở hữu cái “trao duyên” đầy đớn đau, bẽ bàng. Đó là cảnh trao duyên của chị em Thúy Kiều, Thúy Vân. Bằng ngòi bút đặc tả, Nguyễn Du đã vẽ nên một bức tranh thấm đẫm nước mắt.

Đoạn trích “Trao duyên” trải dài từ câu 723-756 của bài thơ kể về cuộc sống gian truân; kiếm đoạn trường; gia biến và lưu lạc của cô nàng tài sắc Thúy Kiều. 18 câu thơ đầu của đoạn trích như tiếng nấc lòng nghẹn ngào đầy u sầu của Thúy Kiều khi gửi lại tấm chân tình của tớ nhờ em là Thúy Vân tiếp nối đuôi nhau cùng Kim Trọng:

Giữa hàng vạn người trong cõi nhân gian, con người ta có cơ duyên như mong ước mới tìm kiếm được đến với nhau, đồng điệu cùng nhau. Duyên phận là mối keo tơ giữa đôi nam nữ đã được ấn định rõ ràng, ràng buộc về quan hệ tình cảm chẳng thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị chuyển giao. Bởi lẽ đó Thúy Kiều đã tỏ ra thận trọng, ngần ngại khi gửi gắm lại cho cô em gái Thúy Vân:

“Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa”

Thúy Kiều là bậc bề trên thế nhưng khi mở lời muốn gửi gắm chuyện tình yêu cho cô em gái nàng lại dùng những từ ngữ có sức diễn đạt đầy trân trọng. “cậy” thể hiện độ tin tưởng, trông mong nhất nhất rằng chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp được mình; từ “chịu” xuất hiện cuối câu vừa mang ý nghĩa nghi vấn lại vừa thể hiện sự ràng buộc, bắt buộc. Cả câu thơ ngắt nghỉ nhấn nhá với những câu từ trang nghiêm đã thu hút sự để ý quan tâm của Thúy Vân về câu truyện của chị. Khi em đã thấu hiểu nỗi lòng chị, Thúy Kiều lại tha thiết:

“Ngồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa”

Thúy Kiều nói rằng Thúy Vân hãy ngồi lên cho mình “lạy” rồi “thưa”. Ở đây dường như ta thấy có sự xích míc. Thúy Kiều là chị Thúy Vân, xét về vai vế Thúy Kiều ở đằng trên cớ sao lại phải hành lễ và kính cẩn với Thúy Vân. Điều đặc biệt quan trọng trong ý niệm của tác giả có lẽ rằng phải chăng ở chính chỗ này. Đặt trong ngữ cảnh ấy hành vi của nàng Kiều không hề phi lý mà trọn vẹn thích hợp. Bởi nàng chẳng còn sự lựa chọn nào khác là nhờ chính em gái ruột của tớ, chịu ơn huệ lớn từ em đồng thời hành vi ấy cũng lột tả sự khó xử, đầy éo le của toàn bộ chị và em Thúy Kiều. Thúy Kiều thì khó mở lời còn Thúy Vân lại chẳng thể khước từ trước lời nhờ cậy thiết tha của chị. Và Thúy Vân từ đây có lẽ rằng rằng đã ngờ ngợ hiểu ra câu truyện hệ trọng mà chị mình sắp đề cập đến.

Khi đã được Thúy Vân thấu hiểu, Thúy kiều khởi đầu bày tỏ:

“Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc em”

Thì ra câu truyện Kiều nhờ cậy em là mong em sẽ thay mình nối duyên với Kim Trọng. Há sao nó lại là chuyện hệ trọng đến như vậy. Bởi nó là chuyện tình yêu đời đời kiếp kiếp; là “gánh tương tư”- ám chỉ trách nhiệm và trách nhiệm; bổn phận; trách nhiệm trong tình yêu của Thúy Kiều riêng với Kim trọng nhưng giờ đây nàng lại chẳng thể thực thi được mà phải nhờ đến em, cậy đến em, mong rằng em sẽ thay mình trả đủ nghĩa đủ tình cho chàng Kim. Và rằng Thúy Kiều buông câu “mặc” như vừa để em tùy lòng quyết định hành động, chữ “mặc” ở đây lại vừa là yếu tố phó mặc. Thúy Kiều đã đặt Thúy Vân vào sự lựa chọn không thể chối từ.

Biết rằng trao đi nghĩa tình này cho em là làm khó em và trong tâm em cũng dấy lên nhiều đắn đo, tâm ý nên Thúy Kiều đã đưa ra những nguyên do để thuyết phục em:

“Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.”

Thúy Kiều kể lại rằng giữa mình với Kim Trọng đã trót thề non hẹn biển Thời xưa, lời thề nguyền nhất là thề nguyền đôi lứa có mức giá trị vô cùng, sắt son, khắc sâu ân tình nghĩa đậm hai bên, mãi mãi chẳng chia lìa. Lời thề in như linh hồn, phẩm giá từng người. Ước thề là chất keo dính chặt hai con người. Thế nhưng vì tình hình éo le, vì mái ấm gia đình có biến cố vì chữ hiếu mà Thúy Kiều lại đành hi sinh chữ tình, chẳng thể thực thi tròn cái ước hẹn với chàng để bảo vệ cho cha mẹ, gia tộc. Nhưng Kiều không thích bội tin, không thích chàng vì mình đau khổ nên đành nhờ em gái mình tin tưởng thay mình tiếp nối đuôi nhau hẹn ước chăm sóc cho chàng. Kiều khôn khéo cậy lời:

“Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước non”

Thúy Kiều dường như hiểu sự do dự, chơi vơi trong tình cảm em. Thúy Kiều biết rằng em đắn đo vì đó là niềm sung sướng cả đời. Nàng vỗ về rằng Thúy Vân còn trẻ, ngày xuân còn dài thời hạn còn nhiều, Kim Trọng lại là người đàn ông tốt, sau này còn tồn tại nhiều thời cơ để vun vén tình cảm, há chăng còn sợ chi “mối tơ thừa”. Thúy Vân hãy vì tình chị em ruột thịt thắm thiết, vì hi sinh báo hiếu của chị mà hãy đồng ý lời nguyện xin này của Thúy Kiều. Trao duyên cho Thúy Vân, để Thúy Vân cùng Kim Trọng đi suốt quãng đường bình yên còn sót lại phải chăng Thúy Kiều cũng đang làm tròn nốt bổn phận của người chị, tìm cho em một bến đỗ bảo vệ an toàn và uy tín, niềm sung sướng, một môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường hôn nhân gia đình êm đềm tốt đẹp trước lúc mình ra đi. Nỗi lòng người chị cả biết lo toan, thấu hiểu mọi bề.

Tình cảm của Thúy Kiều dành riêng cho Kim Trọng như khắc sâu vào từng ngóc ngách trong tâm hồn nàng. Bởi thế trao mối tơ duyên này, trong tâm Kiều đầy giằng xé, đớn đau:

“Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

Trao người đàn ông mình yêu thương, trao tình cảm mặn nồng lại cho em chăm sóc, điều này như bòn rút rất là lực, tâm hồn Thúy Kiều. Nàng in như một chiếc xác không hồn; thấy sự sống của tớ như vô nghĩa; như đã chấm hết: “thịt nát xương mòn’; “ chín suối”. Ơn tình dành riêng cho Thúy Vân vẫn sáng tỏ; dù nơi chín suối Thúy Vân vẫn mỉm cười, vẫn thấy an ủi và vui lòng khi em tôi đã thay mình sống và cống hiến cho tròn cái nghĩa cái tình, không phụ sự kỳ vọng của chị. Tuy rằng Thúy Kiều cho em thấy sự an lòng nhưng có lẽ rằng đằng tiếp theo đó là một tâm hồn đau khổ, bẽ bàng, đớn đau đến tột cùng của Thúy Kiều khi phải dứt bỏ mối nhân duyên tươi đẹp của tớ.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 3

Nguyễn Du tên chữ là Tố Như là đại thi hào của dân tộc bản địa Việt Nam và là danh nhân văn hóa truyền thống toàn thế giới. Ông sinh ra trong một mái ấm gia đình phong kiến quý tộc và sống trong một quy trình lịch sử dân tộc đầy dịch chuyển. Sự nghiệp văn học của Nguyễn Du thành công xuất sắc cả về chữ Hán lẫn chữ Nôm. Làm nên tên tuổi của Nguyễn Du phải kể tới tác phẩm “Truyện Kiều” – một tác phẩm tiềm ẩn tinh thần nhân đạo thâm thúy, tôn vinh giá trị con người và lên tiếng tố cáo xã hội phong kiến thối nát. Truyện Kiều kể về nàng Kiều – một người con gái tài sắc nhưng cuộc sống của nàng lại là một chuỗi những thảm kịch triền miên chất chứa bao nỗi đau đớn, thảm sầu. “Trao duyên” là nỗi đau lớn và cũng đó đó là thảm kịch thứ nhất trong cuộc sống lưu lạc 15 năm của nàng. Đoạn trích sau là những lời Kiều nói với Vân nhằm mục đích thuyết phục Vân thay mình gá nghĩa cho Kim Trọng.

“… Cậy em em có chịu lời,…Phím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.”

Sau đêm thề nguyền, Kim Trọng phải về Liêu Dương để hộ tang chú. Gia đình Thúy Kiều bị thằng bán tơ vu oan giá họa. Bọn sai nha nhân thời cơ đó gây ra vụ án oan sai để ăn đút lót. Tài sản mái ấm gia đình bị vơ vét hết, Thúy Kiều đành phải đồng ý quyết tử mối tình với Kim Trọng, bán mình lấy tiền đút lót cho bọn sai nha để cứu cha và em khỏi những đòn tra khảo dã man. Việc bán mình thu xếp đã xong xuôi ”Tờ hoa đã ký kết, cân vàng mới trao”, đêm trước lúc đi theo Mã Giám Sinh, Thúy Kiều đã ngồi trắng đêm nghĩ đến phận mình và tình yêu “Đèn thắp sáng đêm nước mắt đầm đìa/ Dầu chong trắng đĩa, lệ tràn thấm khăn”, rồi nàng nhờ em gái mình là Thúy Vân thay mình kết hôn cùng Kim Trọng.

Kiều mở lời trao duyên rất đặc biệt quan trọng (2 câu đầu). Trao duyên là một chuyện khó nói, mặc dầu là nói với em gái tôi cũng vậy. Hơn nữa, đây không phải là tình yêu thoáng qua mà đã thề nguyền vàng đá, kết giải đồng tâm. Nó trở thành thiêng liêng, khó trọn vẹn có thể thay đổi. Nay nhờ Vân thay mình kết nghĩa cùng Kim Trọng. Kiều sợ chắc gì Vân đã nhận được lời. Kiều lâm vào cảnh tình thế khó xử: hở môi ra cũng thẹn thùng/ để trong tâm thì phụ tấm lòng với ai. Bởi thế nên nàng đắn trước đó sau, do dự mãi không biết phải nói thế nào để Vân không thể chối từ nên Kiều mở lời trao duyên rất đặc biệt quan trọng: “Cậy em em có chịu lời, Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa”. Nguyễn Du là một bậc thầy trong việc sử dụng ngôn từ, điều này trọn vẹn có thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị thấy được qua hai câu thơ trên. “Cậy” và “nhờ” đều nghĩa là nhờ vả, xin sự giúp sức của một ai đó, nhưng thay vì sử dụng từ “nhờ”, Nguyễn Du đã khôn khéo chọn từ “cậy”, chính bới từ “cậy” này nghĩa là nhờ với toàn bộ sự kỳ vọng và tin tưởng, nét nghĩa này từ “nhờ” không thể hiện được. Cũng như vậy, thay vì “nhận lời”, tác giả lại dùng “chịu lời” chính bới khác với “nhận lời”, “chịu lời” không riêng gì có thể hiện sự đồng ý, nhận lời mà còn kèm theo ý bắt buộc, làm cho những người dân được nhờ vả khó nói lời từ chối. Cách tác giả dùng từ rất đúng chuẩn, bởi lẽ đấy là chuyện rất quan trọng riêng với Kiều, nàng kỳ vọng Thúy Vân đồng ý, nên lời van nài cũng luôn có thể có chút ép buộc. Tuy Kiều cũng hiểu việc nhờ Thúy Vân kết hôn với Kim Trọng là rất là vô lý, nhưng nàng vẫn quyết tâm muốn trả nghĩa cho những tình nhân, bỏ qua lễ nghi gia phong, nàng “lạy” và “thưa” riêng với em mình. Kiều dùng chính lễ nghi lạy trước thưa sau, thay bậc đổi ngôi này để ràng buộc Vân. Nàng là phận làm chị, nhưng lại bảo Vân “ngồi lên cho chị lạy”. Giờ đây, nàng không hề là một người chị của Vân nữa, nàng chỉ đơn thuần là một người đang nhờ cậy người khác, và Vân sẽ là người giúp nàng. Kiều đã xem Vân như một ân nhân – người dân có công cao, nghĩa nặng với nàng. Qua này còn đã cho toàn bộ chúng ta biết yếu tố mà Kiều sắp nói đây phải vô cùng hệ trọng nên mới có sự thay đổi ngôi vị trong quan hệ chị em như vậy. Tất cả hành vi và lời nói của Thúy Kiều đã tạo nên không khí nghiêm trang thích hợp để trao duyên và thể hiện sự khôn khéo của Thúy Kiều khi mở lời thuyết phục Vân đồng thời đã cho toàn bộ chúng ta biết kĩ năng dùng từ điêu luyện, tinh xảo của Nguyễn Du

Tiếp đó, Kiều phó thác, ủy thác trách nhiệm cho em về duyên tình dang dở của tớ:

“Giữa đường đứt gánh tương tư,Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em.”

“Gánh tương tư” là tình yêu thâm thúy của Kiều với Kim Trọng. “Giữa đường đứt gánh” là thành ngữ chỉ sự tan vỡ đột ngột của tình yêu. Tơ duyên là của chị, khi tới với em nó đã là “tơ thừa”, “thừa” nghĩa là bị đứt, vỡ – tơ duyên bị đứt đoạn. Cách nói này đã cho toàn bộ chúng ta biết với Kiều, Thúy Vân lấy Kim Trọng là một thiệt thòi cho Vân. Từ “mặc” sử dụng ở đây không phải là mặc kệ em, mặc cho ra sao thì ra mà nghĩa là Kiều muốn phó thác, phó thác trách nhiệm lại cho Thúy Vân, tin tưởng tuyệt đối vào sự cậy nhờ của tớ nơi Vân. Câu thơ thể hiện nỗi do dự của Kiều là vì dự cho Kim Trọng phải lỡ làng nhân duyên và nỗi day dứt của Kiều là day dứt cho Thúy Vân phải “chắp mối tơ thừa” của tớ.

Trao duyên cho em nhưng nào đã dễ trút đi gánh nặng? Bao nhiêu kỉ niệm rất mất thời hạn rồi của mối tình đầu, kỉ niệm đẹp tươi của thuở nào ào ạt trở về khiến nàng đau đớn khôn nguôi, nàng không dằn lấy được lòng mình, nàng kể vắn tắt với em về tình cảnh của tớ:

– “Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.

– “Sự đâu sóng gió bất kìHiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai.”

Điệp từ “khi” nhấn mạnh yếu tố tình cảm sâu nặng, bền chặt giữa Kiều với chàng Kim. Với nghệ thuật và thẩm mỹ và làm đẹp liệt kê “ngày quạt ước”, “đêm chén thề” diễn tả những kỉ niệm tình yêu ngọt ngào, đẹp tươi, trong sáng của Kiều cùng Kim Trọng, hai người đã tự do đính ước trao kỉ vật và uống chén rượu thề nguyền, hẹn ước nhưng giờ đây toàn bộ đang trở thành quá khứ. “Sóng gió bất kì” là lúc Kim Trọng phải về quê chịu tang chú, mái ấm gia đình Kiều lại bị mắc oan, cha và em Kiều bị tóm gọn, cách duy nhất để cứu họ là nàng phải bán mình, đồng nghĩa tương quan với việc nàng phải làm trái với lời hẹn ước trước kia với tình nhân. Chữ “hiếu” đó đó là mái ấm gia đình còn chữ “tình” đó đó là tình yêu. Hoàn cảnh trái ngang quá, giữa hai lẽ “hiếu” và “tình”, Kiều chỉ trọn vẹn có thể chọn một. Nàng dằn vặt nội tâm, day dứt đau đớn, ở đầu cuối đành hi sinh tình yêu của tớ để làm tròn chữ hiếu. Nàng tỏ nỗi lòng với Vân, dùng nỗi đau của tớ để thuyết phục Vân, để tại vị Vân vào tình thế cũng phải có hành vi vì chị. Câu thơ “Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai” là một vướng mắc tu từ chứa đầy nỗi đau xót của Kiều. Hiếu và tình là hai giá trị tinh thần không thể lựa chọn và đặt lên bàn cân nhưng xã hội phong kiến bất công tàn bạo lại bắt con người ta phải lựa chọn. Nàng Kiều đã phải cay đắng chọn chữ “hiếu” trong lúc thực tiễn trái tim con người lại tồn tại: “Đức tin, kỳ vọng và tình yêu vĩ đại hơn hết”. Qua đó người đọc càng thấm thía, thương cảm và xót tha cho Kiều khi nàng đã phải đau đớn hi sinh tình yêu đầu đẹp tươi để “bán mình chuộc cha”.

Đã tỏ bày nỗi lòng nhưng vẫn sợ Vân khước từ, Kiều dùng lí lẽ, viện nhiều nguyên do để thuyết phục em. Kiều dùng tình máu mủ, ruột thịt để ràng buộc em và bằng thái độ mãn nguyện của tớ dẫu có chết đi:

“Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ thay lời nước non.Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

“Ngày xuân” là hình ảnh ẩn dụ chỉ tuổi đời rõ ràng là tuổi trẻ. “Tình máu mủ” là tình cảm huyết thống, ruột rà. Đúng vậy Vân vẫn còn đấy trẻ, có cả một cuộc sống phía trước để vun đắp cho niềm sung sướng, hơn thế nữa chị và em là tình cảm ruột thịt “một giọt máu đào hơn ao nước lã” nên xin em hãy vì chị, vì tình chị em mà “thay lời nước non”. Thành ngữ “thịt nát xương mòn” diễn tả nỗi đau đớn, xấu số thậm chí còn là cái chết đớn đau. Em đồng ý nhận lời trao duyên, thì chị “ngậm cười chín suối” vẫn mãn nguyện và biết ơn em, “thơm lây” bởi việc nghĩa em làm cho chị. Qua này đã cho toàn bộ chúng ta biết riêng với Kiều việc Vân thay mình kết nghĩa cùng Kim Trọng là yếu tố quyết tử, sự ban ơn cho Kiều là một nghĩa cử cao đẹp. Thật là rành rẽ những điều nàng kể và đề xuất kiến nghị. Đoạn thơ đã được Nguyễn Du viết ra một cách khúc chiết, mỗi dòng chứa một thông tin yếu tố và chúng gối lên nhau một cách liên tục, lôgic. Ngôn ngữ của Kiều là ngôn từ của lí trí, rất khôn khéo, thấu tình đạt lý không còn một khe hở khiến Vân không thể từ chối mà còn lặng đi trong niềm xót thương chị vô bờ bến.

Sau khi tìm cách thuyết phục và trao duyên cho em, khi thấy Vân đã cảm thông, Thúy Kiều từ từ trao lại những kỉ vật tình yêu:

“Chiếc vành với bức tờ mây,Duyên này thì giữ vật này của chung.Dù em nên vợ nên chồng,Xót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên.Mất người còn chút của tinPhím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.”

Thúy Kiều từ từ trao lại những kỉ vật tình yêu “chiếc vành”, ”bức tờ mây” rồi đến ”phím đàn”, ”mảnh hương nguyền” cho Thúy Vân. “Chiếc vành” là tặng vật thứ nhất của chàng Kim tặng cho Thúy Kiều khi nàng nhận lời, “Tờ mây” là tờ giấy có trang trí hình mây hoặc là thư từ qua lại giữa Kiều và Kim Trọng, đó là những kỷ vật đơn sơ mà thiêng liêng, vô giá, là của riêng Kiều và Kim Trọng gợi lên một tình yêu sâu nặng, thủy chung, nồng nàn và gợi nhớ về một quá khứ niềm sung sướng, đẹp tươi. Cho nên lúc đã gửi gắm toàn bộ lại cho Thúy Vân tâm trạng xích míc thật sự trong tâm Kiều mới bùng lên mạnh mẽ và tự tin. Kiều đã mất bao công sức của con người để thuyết phục em nhưng chính lúc em đồng ý cũng là lúc Kiều khởi đầu chơi vơi để cố níu tình yêu lại với mình. Trao kỉ vật là trao duyên. Duyên tình yêu của chị giờ là duyên và tình yêu của em “Duyên này thì giữ vật này của chung”. Bao đớn đau chất chứa trong hai từ “của chung”, hai từ này thể hiện sự níu kéo, giằng xé kinh khủng trong nội tâm của Kiều. Lý trí quyết định hành động trao duyên, trao kỉ vật nhưng tình yêu tha thiết, mãnh liệt, thâm thúy riêng với Kim Trọng lại khiến nàng luyến tiếc và nỗ lực níu giữ lại tình yêu ấy. Hai từ “của chung” đã và đang mở ra một thảm kịch trong nội tâm của nàng: Duyên đã trao mà tình không đoạn. Hai từ “rất mất thời hạn rồi” đã và đang thể hiện được tâm trạng vừa xót xa vừa tiếc nuối của Kiều bởi lẽ tình yêu đẹp tươi chỉ vừa mới gần đây thôi nhưng khi trao cho Thúy Vân thì toàn bộ đang trở thành quá khứ xa xôi. Từ đây những kỉ vật Kiều trao lại cho em còn là một vật làm tin để em nhớ đến Kiều, những lúc em niềm sung sướng bên tình nhân thì đừng lúc nào quên chị. Ý nghĩ của Kiều thật chua chát, tủi buồn. Nỗi đau như đọng lại ở câu thơ “dù em nên vợ nên chồng” trao duyên cho em rồi, đã và đang trao lại những kỉ vật cho em với những lời lẽ rất là tin tưởng, khẩn khoản, ấy thế mà Kiều vẫn nêu lên giả thuyết như có điều gì này vẫn chưa ổn, chưa yên. Qua cụm từ “xót người mệnh bạc” ta thấy Kiều tự thấy mình đáng thương, mình là người mệnh bạc để người khác phải xót xa thương hại. Những kỷ vật tình yêu thiêng liêng riêng với Kiều giờ đã thành quá khứ xa xôi, trớ trêu thay của tin vẫn còn đấy này mà người lại mất: “Mất người còn chút của tin”, lời nói của Kiều đề cập đến cái chết mà vẫn mang âm điệu trầm trầm như thể chuyện tất yếu, làm cho những người dân đọc cảm thấy đau lòng. Đó cũng là tài năng miêu tả tâm lí độc lạ của đại thi hào dân tộc bản địa Nguyễn Du. Nhịp thơ 4/4 đứt đoạn như một tiếng nấc uất ức nghẹn ngào thể hiện nỗi đau giằng xé, sự xích míc giữa lí trí và tình cảm trong tâm Kiều.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 4

Nhan đề đoạn trích là Trao duyên nhưng trớ trêu thay đây không phải là cảnh trao duyên thơ mộng của những đôi nam nữ mà ta thường gặp trong ca dao xưa. Có đọc mới hiểu được, “Trao duyên”, ở đấy là gửi duyên, gửi tình của tớ cho những người dân khác, nhờ người khác chắp nối mối tình dang dở của tớ. Thúy Kiều trước phút nhảy vào vào quãng đời lưu lạc, bán mình cứu cha, nghĩ mình không giữ trọn lời đính ước với tình nhân, đã nhờ cậy em là Thúy Vân thay mình gắn bó với chàng Kim. Đoạn thơ không riêng gì có có chuyện trao duyên mà còn chất chứa bao tâm tư nguyện vọng trĩu nặng của Thúy Kiều.

Mở đầu đoạn thơ là 8 câu tâm sự của Thúy Kiều, về mối tình của tớ với chàng Kim. Kể ra, với những người xưa, một mối tình thiêng liêng như Thúy Kiều – Kim Trọng thường được giấu kín trong tâm ít khi người ta thổ lộ với những người thứ ba. Vậy mà, ở đây, Thúy Kiều phải thể hiện toàn bộ với Thúy Vân. Hơn thế nữa, nàng phải lạy em như lạy một ân nhân, một bậc bề trên, phải nói với em bằng những lời lẽ nhún nhường gần như thể van vỉ:

Cậy em, em có chịu lời,Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa.

Không phải nhờ mà là cậy, chị nhờ em giúp chị với toàn bộ niềm tin của chị. Nhờ em nhưng cũng là gửi gắm vào em. Bao nhiêu tin tưởng bao nhiêu thiêng liêng đặt cả vào từ cậy ấy! Cũng không phải chỉ nói mà là thưa, kèm với lạy. Phải thiêng liêng đến mức nào mới có sự “thay bậc đổi ngôi” giữa hai chị em như vậy. Nguyễn Du thật tài tình, như đọc thấu toàn bộ nỗi lòng nhân vật. Nỗi đau khổ vì không giữ trọn lời đính ước với chàng Kim đã buộc Thúy Kiều phải nói thật, nói hết với em, phải giãi bày toàn bộ. Bởi vì không còn cách nào khác là phải nhờ em. Gánh tương tư đâu có nhẹ nhàng gì, thế mà vì mình giờ đây bỗng giữa đường đứt gánh, ai mà không đau khổ. Nhưng, gánh nặng vật chất thì san sẻ được, nhờ người khác giúp sức được, còn gánh tương tư mà nhờ người khác giúp sức cũng là yếu tố hiếm thấy xưa nay. Vì vậy, Kiều mới phải cậy em, mới phải lạy, phải thưa, vì nàng hiểu nỗi trở ngại vất vả, sự tế nhị của gánh nặng này. Rõ ràng, Thúy Vân cũng phải quyết tử tình yêu của tớ để giúp chị. Trong tình hình bi thương của tớ, Thúy Kiều không riêng gì có trao duyên mà còn trao cả nỗi đau của tớ cho em gái. Tuy nhiên, Thúy Vân vốn là cô nàng vô tư, thơ ngây trong mái ấm gia đình họ Vương lúc vạ gió tai bay, Thúy Kiều phải giành cho mình phần hi sinh to nhiều hơn; không riêng gì có quyết tử tình yêu mà hi sinh cả cuộc sống để cứu cha, cứu em.

Trao duyên cho em nhưng nào đã dễ trút đi gánh nặng? Bao nhiêu kỉ niệm rất mất thời hạn rồi của mối tình đầu, kỉ niệm đẹp tươi của thuở nào ào ạt trở về. Những kỷ vật thiêng liêng nàng vẫn giữ, minh chứng cho tình yêu của nàng với chàng Kim, dễ gì trong phút chốc lại phải trao sang tay người khác, mặc dầu người đó đó đó là em gái mình? Tình yêu đôi lứa vốn có chút ít ích kỉ bên trong, này cũng là lẽ thường tình. Chiếc thoa với bức tờ mây, Phím đàn với mảnh hương nguyền… vốn là kỉ vật riêng của Thúy Kiều, kỷ vật ấy có ý nghĩa tượng trưng cho niềm sung sướng của nàng. Bây giờ, những kỷ vật thiêng liêng ấy, nàng phải trao cho em, không hề là một của riêng của nàng nữa mà đang trở thành của chung của toàn bộ ba người. Đau xót làm thế nào khi buộc phải cắt đứt tình riêng của tớ ra thành của chung! Biết vậy nhưng Thúy Kiều đã và đang trao cho em với toàn bộ tấm niềm tin cậy của tình ruột thịt, với toàn bộ sự thiêng liêng của tình yêu với chàng Kim. Nàng thuyết phục em mới khéo làm thế nào:

Ngày xuân em hãy còn dài, Xót tình máu mủ, thay lời nước non. Chị dù thịt nát xương mòn, Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.

Trên hết giữa chị với em là tình máu mủ; vì tình máu mủ ai nỡ chối nhau? Vì vậy, suốt từ trên đầu đến cuối đoạn thơ không hề thấy lời nói của Thúy Vân. Thúy Kiều như người đang dốc bầu tâm sự, nàng phải dốc cạn với em mới trọn vẹn có thể thanh thản ra đi. Nàng tưởng tượng đến lúc tôi đã chết, oan hồn trở về lẩn quất bên chàng Kim. Khi đó, âm khí và dương khí cách biệt, chỉ có chén nước mới giải được mối oan tình. Lời tâm sự sao mà thương!

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 5

Kiều là một cô nàng xinh đẹp mặn mà tinh xảo thế nhưng chính cái xã hội đen tối phong kiến kia đã làm cho Kiều có cuộc sống gian truân sóng gió. Có thể nói nhà thơ Nguyễn Du thông cảm thâm thúy với số phận ấy lắm thì mới có thể trọn vẹn có thể kể rõ ràng về cuộc sống của người con gái xinh đẹp tài năng ấy được. Trước khi Kiều trở thành món hàng của phường buôn thịt bán người. Kiều đã nhớ đến tình nhân của tớ là Kim Trọng và nhờ Thúy Vân đền đáp nghĩa tình với chàng Kim thay mình. Đoạn trích Trao duyên đã thể hiện tâm trạng của Kiều khi quyết định hành động trao duyên cho em.

Duyên là một thứ trời xe, trời định, những tình nhân nhau ắt hẳn được xe duyên. Thế mà ở đây Kiều tự thay trời trao duyên của tớ mình mình cho em thì trọn vẹn có thể được không? Mà duyên thì là yêu nhau mới có huống chi Thúy Vân cùng chàng Kim có yêu nhau đâu. Mặt khác trong sâu thẳm trái tim của Kiều thì việc trao duyên kia không hề dễ, phải trao đi người mà mình yêu thương thì làm thế nào trọn vẹn có thể vui được. Tuy nhiên thì ở đây Kiều vẫn phải tước quyền của ông tơ bà nguyệt, bỏ qua những cảm xúc của tớ mình mình để quyết định hành động trao duyên cho em.

Trước hết là mười bốn câu thơ đầu nói lên việc Thúy Kiều quyết định hành động trao duyên cho em mình là Thúy Vân.

từ khóa quan tâm: 1 phân là bao nhiêu cm?

Thứ nhất là Kiều nói với em về nỗi xấu số của tớ. Nỗi xấu số ấy chỉ có Thúy Vân mới thay thế được Kiều cũng chỉ có Thúy Vân mới giúp Kiều yên tâm về chuyện chàng Kim được:

“Cậy em em có chịu lời.Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa”

Tác giả dùng từ thật hay khi nói tới việc trao duyên của nàng Kiều cho Thúy Vân. Là một người chị đáng ra chẳng lúc nào phải cậy nhờ hay vái lạy em mình cả thế nhưng ở đây Kiều trao duyên hay đó đó là đang nhờ Thúy Vân thay mình đền đáp tấm chân tình với Kim Trọng. Những từ “cậy”, “ngồi lên”, “lạy”, “thưa”. Đó đó đó là thái độ của người dưới dành riêng cho những người dân trên nhưng ở đây thì lại là chị dành riêng cho em. Dùng ngôn từ như vậy tác giả có ý muốn nói tới sự cậy nhờ em của Thúy Kiều. Nàng thành khẩn in như cầu xin em mình để đền đáp tình cảm cho chàng Kim.

Trước sự cậy nhờ ấy để thêm phần thuyết phục Vân đồng ý thì Kiều đã tâm sự với em về những nỗi tơ vương sầu muộn đang bủa giăng trong tâm nàng. Và chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp sức Kiều chứ không còn ai khác cả:

“Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc emKể từ khi gặp chàng KimKhi ngày quạt ước khi đêm chén thềSự đâu sóng gió bất kì,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai. ”

Nàng ngậm ngùi mà rằng nàng đã trót thề nguyền cùng người con trai tên Kim Trọng ấy mà giờ đây tình yêu vừa mới chớm đến lại đứt gánh tương tư giữa đường. Còn tại sao đứt gánh thì có lẽ rằng Vân cũng hiểu. Chính vì thế mà Kiều mong Vân đồng ý sự cậy nhờ của tớ mà chắp mối tơ loan với chàng Kim Trọng. Sự ngậm ngùi ấy được phát ra từ những câu thơ trên. Có thể nói để cất lên những tiếng cậy nhờ kia thì quả thật Kiều cũng đau đớn lắm. Dù cho là chị em nữa nhưng phải gượng ép trao đi thứ mình không thích trao và thứ mà người ta không thích nhận thì chẳng khác nào mất đi một thứ quý báu. Vân ngây thơ phúc hậu cũng chỉ biết là Thúy Kiều cậy nhờ mình chứ nào đâu hiểu hết được “ Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai”.

Tiếp đến Kiều thể hiện tình hình của tớ mình mình và môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường của Vân để làm cho lời cậy nhờ kia nặng hơn làm cho Thúy Vân có mong ước từ chối cũng không thể nào từ chối được:

“Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước nonChị dù thịt nát xương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây!”

Khi cậy nhờ em xong thi Kiều lại trở lại cảm hứng một mình và cái sự một mình ấy đã làm cho nàng nghĩ đến những truyện trước kia, tâm trạng của nàng khởi đầu được thể hiện rõ ràng hơn.

Thứ nhất là Kiều mong ước trong vô vọng trở lại với tình nhân của tớ:

“Chiếc vành với bức tờ mâyDuyên này thì giữ vật này của chungDù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quênMất người còn chút của tinPhím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi”

Chiếc vành với tờ mây kia đó đó là những kỷ vật tình yêu của hai người. họ đã cùng nhau thề nguyền sống chết, họ đã có với nhau những ngày tháng niềm sung sướng những nụ cười tràn ngập vậy mà giờ đây cái xã hội kia đã buộc Kiều chọn chữ hiếu mà hi sinh chữ tình. Thôi thì nàng quyết định hành động giữ cái duyên còn vật kia thì thành của chung. Mai này khi Vân và Kim Trọng có nên duyên vợ chồng thì cũng mong hãy nhớ đến kiều. Rồi là phím đàn với mảnh hương thề nguyền ngày nào thì cũng là những kỷ vật tình yêu của Kiều và kim Trọng. Thế nhưng Nguyễn Du không để những kỷ vật ấy cùng một câu thơ. Có lẽ làm như vậy khiến cho toàn bộ chúng ta thấy được cảm xúc đau buồn của nàng Kiều khi phải trao lại những kỷ vật ấy một cách đầy luyến tiếc cho em gái mình. Nàng như cố níu giữ lấy những kỷ vật tình yêu thế nhưng nàng cũng buộc mình phải đưa cho Vân những kỷ vật ấy nếu không thì sẽ không còn thể nào mà đền đáp tấm ân tình của chàng Kim trọng được. Có thể nói qua những câu thơ trên tâm trạng của thúy Kiều được hiện thật sự rất rõ ràng ràng. Đó đó đó là tâm trạng mong ước trở lại những ngày tháng trước kia. Đồng thời luyến tiếc với những kỷ vật tình yêu ấy.

Những tưởng Thúy Kiều trao duyên xong sẽ cảm thấy thanh thản phần nào những trái lại khoảng chừng thời hạn ngắn kết thúc sự trao duyên ấy lại là khoảng chừng thời hạn ngắn Kiều đau nhất có lẽ rằng trong sâu thẳm trái tim Kiều một khi đã trao duyên thì tức không phải của tớ nữa. Tình yêu lâu nay nay bỗng chốc không phải là của tớ nữa. Kiều đau như chết đi lặng trong sự đau đớn đang dày xé trái tim mình.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 6

“Trao duyên” là một trong những thảm kịch trong cuộc sống nàng Kiều. Phải tự tay mình dâng tặng tình yêu cho những người dân khác là yếu tố đau đớn vô cùng. Tại sao Kiều phải trao duyên? Kiều đã trao duyên ra làm sao? Và tâm trạng của Kiều ra sao ? Tất cả được lý giải khi ta đi tìm hiểu đoạn trích.

Đoạn trích Trao duyên trích từ câu 723 đến 756 thuật lại lời nàng Kiều thuyết phục Vân (em gái) thay mình trả nghĩa tình duyên với chàng Kim. Bài viết này xin đưa ra một cách hiểu với 18 câu thơ đầu đoạn trích.

Cách Kiều đặt yếu tố cậy nhờ Vân thật khôn khéo:

Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho cho chị lạy rồi sẽ thưa

Kiều sử dụng từ “cậy” chứ không phải “nhờ’ vì từ “cậy” thể hiện được sự tin tưởng, gửi gắm, trông mong. Kiều sử dụng từ “chịu” chứ không phải “nhận” vì từ “chịu” thể hiện được xem chất việc làm nhờ vả là rất hệ trọng, nặng nề. Hành động “lạy, thưa” của Kiều (chị) với Vân (em) khó thể có trong môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường thường ngày vì trật tự xã hội phong kiến không được cho phép. Nhưng trong tình hình này Kiều đã “lạy, thưa” với Vân. Kiều làm vậy để thể hiện sự biết ơn. Kiều luôn nhận định rằng nếu Vân thay mình trả nghĩa chàng Kim đó là một sự quyết tử, chịu đựng. Đồng thời Kiều cũng khôn khéo hiểu rằng khi tôi đã “lạy, thưa” đầy kính cẩn như vậy nghĩa là đã dồn Vân vào thế buộc phải chấp thuận đồng ý.

Với những lời lẽ và hành vi đặt yếu tố rất khôn khéo như vậy của Kiều, em Vân không thể làm gì khác ngoài việc lắng nghe chị tỏ bày nguồn ngọn. Trước tiên Kiều giãi bày tình hình trớ trêu:

Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc emKể từ khi gặp chàng KimKhi ngày quạt ước khi đêm chén thề

Giờ đây chuyện tình yêu của Kiều thật éo le. Với những thành ngữ “đứt gánh tương tư”, “tơ thừa”, Kiều xác lập rằng tình yêu của tớ với chàng Kim đến đấy là dang dở, là không thể tiếp tục, là cái “tơ thừa” mà thôi nhưng khó nối, giữa Kiều và Kim còn nhiều điều ràng buộc. Vì họ đã “ngày quạt ước”, “đêm chén thề”. Những lời ước hẹn, thề nguyền như sắt đá trọi trơ giữa bốn biển thời hạn làm thế nào xóa đi trong chốc lát.

Vầng trăng vằng vặc giữa trờiĐinh ninh hai miệng một lời tuy nhiên tuy nhiên.

Nếu không thể ở bên Kim, Kiều là người phụ nghĩa, bạc tình. Bởi vậy Kiều trăm nỗi tơ vò, day dứt, khôn nguôi. Kiều chỉ việc nói vậy là đã đủ để Vân thấy những trớ trêu mà Kiều đang gặp phải, đủ để Vân hiểu vì sao chị phải cậy nhờ đến mình.

Để đã có được sự chấp thuận đồng ý của Vân, Kiều tiếp tục đưa ra hàng loạt những nguyên do:

Sự đâu sóng gió bất kìHiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn haiNgày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước nonChị dù thịt nát sương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây.

Trước hết Kiều rất khôn khéo khi nhắc tới “sóng gió bất kì”. Nó là tai ương bất thần ập xuống cướp đi sự yên ấm của mái ấm gia đình Kiều. Nó khiến Kiều phải bán mình chuộc cha, cứu cả mái ấm gia đình, khiến Kiều khó trọn vẹn có thể vẹn toàn “hiếu tình”. Nói vậy không phải là Kiều kể công. Kiều chỉ “nói xa nói gần” để Vân hiểu chị đã quyết tử vì cả mái ấm gia đình, vì em thế nên vì thế Vân giúp chị hoàn thành xong một tâm nguyện cũng là việc nên làm.

Lý do tiếp theo để Kiều nhận định rằng Vân trọn vẹn có thể thay mình trả nghĩa là “Ngày xuân em hãy còn dài”. “Ngày xuân” ở đây có nên hiểu là tuổi xuân? Xét về tuổi tác hai chị em không hơn kém nhau là bao. Có lẽ Kiều nhận định rằng việc bán tôi cũng nghĩa là kết thúc tuổi xuân, chấm hết của cuộc sống, cũng nghĩa là Kiều mất tự do không hề thời cơ đáp nghĩa chàng Kim. Vậy từ “xuân” riêng với Kiều mang một ý nghĩa rất rộng. Nó là tuổi trẻ, là cuộc sống tươi sáng, là môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường tự do. Với Kiều những điều này thật ngắn ngủi và sắp phải kết thúc.

Một nguyên do không kém thuyết phục nữa đó là “tình máu mủ” chị em. Kiều lôi kéo, van xin sự thương xót từ Vân. Kiều nói với Vân:

Chị dù thịt nát xương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây

Kiều viện ra cả cái chết để buộc Vân nhận lời lẽ nào Vân trọn vẹn có thể từ chối. Để ý trong đoạn trích thì thấy rằng Kiều hay nhắc tới cái chết “thịt nát xương mòn, chín suối”. Đó là những dự cảm chẳng lành hiện lên trong lời nói của Kiều. Hay chính bới Kiều thấy tương lai quá đen tối, cảm nhận sự mất mát trong tình yêu quá rộng khiến Kiều luôn nghĩ về cái chết? Việc “trao duyên” còn một bước ở đầu cuối để hoàn tất. Đó là trao kỉ vật. Kỷ vật tình yêu ở đây có “chiếc vành, bức tờ mây, phím đàn, mảnh hương nguyền”. Có lẽ chính Kiều cũng không thể tưởng tượng được nỗi đau đớn mất mát, hẫng hụt, choáng váng khi phải tự tay trao đi những kỷ vật tình yêu lớn đến như nào. Phải đứng trong mức chừng thời hạn ngắn ấy Kiều mới thấm thía. Lúc này trong Kiều là một sự xích míc ngộn lên làm Kiều bấn loạn khiến Kiều không hề tỉnh táo.

Kiều nói “duyên này thì giữ”. Duyên này là duyên nào? Có lẽ nên hiểu đó cái duyên gặp gỡ hội ngộ của Kiều và Kim, là những ký ức tình yêu đậm sâu tha thiết giữa hai người. Kiều muốn giữ những kỉ niệm tình yêu ấy mãi là của riêng mình. “Vật này của chung” nghĩa là Kiều muốn những kỷ vật kia giờ là của chung giữa Vân – Kim – Kiều vì Kiều không thích mất toàn bộ (mất người còn chút của tin). Hơn thế Kiều còn nói rằng:

Dù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên

Hai chữ “dù em” nói ra thật lấp lửng khó hiểu. Hình như trong mức chừng thời hạn ngắn ấy Kiều thấy có gì đó chưa ổn, chưa phải, Kiều không biết việc trao duyên cho em là đúng hay sai. Kiều vẫn nghĩ rằng trọn vẹn có thể việc chẳng thành. Và Kiều còn nghĩ Kim Trọng sẽ chẳng quên mình (ắt lòng chẳng quên). Đó là cái mong ước ích kỷ của trái tim người phụ nữ khi yêu len lỏi trong câu từ. Đó là yếu tố ích kỷ làm cho trái tim Kiều trở nên vĩ đại.

Càng đọc kĩ đoạn trích ta lại càng thấy trong tâm trống trải, muộn phiền. Những ai oán sầu khổ của Kiều như vương vấn ám ảnh vào tâm hồn người đọc. Kiều đã dùng hết lý trí để thuyết phục Vân nhưng ta hiểu trái tim Kiều rung lên từng đợt đau khổ. Kiều vô cùng xích míc giữa trao đi và giữ lại. Đến đoạn sau ta có cảm hứng như Kiều đổ sụp khi phải đương đầu với việc trống rỗng hẫng hụt nơi tâm hồn. Có lẽ Kiều không thể đồng ý thực sự ấy.

“Cạn lời hồn ngất máu say;Một hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng”.

Qua việc phân tích 18 câu thơ đầu đoạn trích “Trao duyên” ta hiểu thâm thúy thảm kịch tình yêu của Kiều. Đọc những dòng này ta càng thêm khâm phục sự tài tình trong ngòi bút Nguyễn Du. Mỗi dòng, mỗi chữ đều đượm máu và nước mắt.

Khóc thương cho những kiếp ngườiKhóc thương cho những cuộc sống bấp bênhKhóc thương phận số lênh đênhKhóc thương cho một chữ tình chia đôiNgười đi khuất bóng xa rồiThơ người chứa trọn tình đời mênh mông.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 7

Người phụ nữ trong xã hội xưa phải chịu lắm gian truân và đau khổ. Truyện Kiều là một trong những tác phẩm tầm cỡ của nền văn học Trung đại Việt Nam gột tả trọn vẹn được điều này. Đoạn trích Trao Duyên nằm ở vị trí phần đầu của Truyện Kiều. 18 câu thơ đầu của đoạn trích như tiếng nấc lòng nghẹn ngào đầy u sầu của Thúy Kiều khi gửi lại tấm chân tình của tớ nhờ em là Thúy Vân tiếp nối đuôi nhau cùng Kim Trọng. Đoạn trích là tiếng lòng đầy đau đớn của Kiều.

Duyên phận là mối tơ vương giữa hai người đã được ràng buộc về tình cảm chẳng thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị chuyển giao hay nhường lại cho bất kể một ai. Bởi lẽ đó Thúy Kiều đã tỏ ra thận trọng, ngần ngại khi nàng muốn Thúy Vân gá nghĩa cùng chàng Kim:

Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa

Thúy Kiều tuy là chị, xét về vai vế cao hơn thế nữa Thúy Vân nhưng để nhờ cậy em một điều tương đối tế nhị, nàng lại dùng những từ ngữ có sức diễn đạt đầy trân trọng. Từ “cậy” thể hiện thái độ tin tưởng, trông mong, đồng thời thể hiện sự quan trọng của Thúy Vân, rằng chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp được mình; từ “chịu lời” được sử dụng tương hỗ cho toàn bộ câu vừa là vướng mắc, là lời van lớn nhưng cũng đồng thời là yếu tố bắt buộc, ràng buộc Thúy Vân.

Thúy Kiều bảo Thúy Vân hãy ngồi lên cho mình “lạy” rồi “thưa”. Đặt trong ngữ cảnh lúc bấy giờ hành vi của nàng Kiều không hề khó hiểu và vô lý, mà ngược lại, nó trọn vẹn thích hợp. Bởi Kiều chẳng còn sự lựa chọn nào khác ngoài việc nhờ chính em gái ruột của tớ để trọn vẹn tình ngãi với Kim Trọng. Đồng thời, hành vi ấy của Thúy Kiều cũng lột tả sự khó xử, đầy éo le của toàn bộ hai chị em nàng. Thúy Kiều thì khó mở lời phó thác niềm sung sướng của em cùng chuyện tình yêu của tớ mình, còn Thúy Vân lại khó trọn vẹn có thể lên tiếng khước từ trước lời nhờ cậy thiết tha của chị. Và Thúy Vân từ đây có lẽ rằng rằng đã ngờ ngợ hiểu ra điều quan trọng, khó xử mà chị sắp nói tới.

Khi Thúy Vân đã thấu hiểu phần nào, Thúy kiều khởi đầu bày tỏ:

Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc em

Hóa ra Kiều mong Vân trọn vẹn có thể thay mình gá nghĩa cùng chàng Kim, cùng Kim Trọng viết tiếp câu truyện tình dở dang của tớ. Chuyện ấy sao Kiều phải làm như hệ trọng đến vậy? Có lẽ bởi Kiều xuất thân từ một mái ấm gia đình gia giáo trong xã hội xưa và này cũng là chuyện cả đời người nên nàng không thể đơn sai, qua loa được. Đó là “gánh tương tư, là trách nhiệm và trách nhiệm, là bổn phận, là trách nhiệm trong tình yêu của Thúy Kiều riêng với Kim Trọng.

Từ “mặc” được Kiều dùng như thể vừa để em tùy lòng quyết định hành động, vừa là yếu tố phó mặc, buông xuôi của Kiều. Thúy Kiều đã đặt Thúy Vân vào sự đã rồi, vào sự lựa chọn không thể từ chối. Biết rằng trao đi phần duyên tình này cho Vân là làm khó em, là làm đau mình và trong tâm Thúy Vân chắc chắn là cũng tiếp tục dấy lên nhiều đắn đo, tâm ý nhưng Kiều không thể làm khác. Thúy Kiều đã rất khôn khéo trong việc lựa lời thuyết phục Vân:

Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.

Thúy Kiều kể lại với Vân giữa mình với Kim Trọng đã trót có lời thề non hẹn biển. Trong xã hội xưa, lời thề có mức giá trị khá đặc biệt quan trọng, chúng có mức giá trị vô cùng, sắt son, khắc sâu ân tình nghĩa đậm hai bên, mãi mãi chẳng chia lìa. Lời thề là linh hồn, là phẩm giá từng người. chính vì thế mà bất kể ai cũng không thể phản bội lại lời thề của chính mình.

Thế nhưng vì tình hình éo le, vì gia biến, vì thằng bán tơ vu oan, vì chữ hiếu mà Thúy Kiều phải đành hi sinh chữ tình, chẳng thể thực thi tròn cái ước hẹn với Kim Trọng. Nhưng dù vậy, Kiều không thích bội tin, không thích Kim Trọng vì mình đau khổ nên đành nhờ Thúy Vân thay mình tiếp nối đuôi nhau lời ước hẹn hôm nào. Kiều khôn khéo cậy lời:

Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước non

Thúy Kiều rất tinh xảo và khôn khéo, nàng dường như làm rõ được sự do dự, chơi vơi trong tình cảm của Thúy Vân. Thúy Kiều hiểu rằng Thúy Vân sẽ đắn đo vì đó là niềm sung sướng cả đời người con gái, không thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị quyết định hành động. Chính vì vậy, Kiều vỗ về rằng Thúy Vân còn trẻ, ngày xuân còn dài, thời hạn còn nhiều, sau này tất còn tồn tại nhiều thời cơ để vun vén tình cảm, sợ chi “mối tơ thừa”. Mong Vân hãy vì tình chị em, vì Kiều đã hi sinh báo hiếu, vì nỗi đau của chị mà hãy đồng ý lời nhờ cậy của tớ.

Phân tích 18 câu đầu bài trao duyên ta thấy tình cảm của Thúy Kiều dành riêng cho Kim Trọng rất sâu nặng, nó như khắc sâu vào từng ngóc ngách trong tâm hồn nàng. Bởi thế trao đi mối tơ duyên này, trong tâm Kiều cũng đầy dằng xé và đớn đau:

Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây

Trao người mình hết mực yêu thương, trao đi tình cảm mặn nồng cho Thúy Vân dường như đã rút rất là lực, tâm hồn Thúy Kiều. Thúy Kiều như cái xác không hồn, nàng thấy sự sống của tớ như vô nghĩa, như đã chấm hết. Ở đây, tác giả dùng nhiều từ như: “thịt nát xương mòn’; “ chín suối”… nhằm mục đích gột tả được tận cùng nỗi đau của Kiều. Chỉ cần Vân nhận lời gá nghĩa, đắp xây niềm sung sướng cùng Kim Trọng thì dù nơi chín suối Thúy Kiều vẫn mỉm cười, vẫn thấy an ủi và vui lòng khi em tôi đã thay mình sống và cống hiến cho tròn cái nghĩa cái tình. Đó chắc chắn là là một tâm trạng đầy đau khổ, bẽ bàng, đớn đau đến tột cùng của Thúy Kiều khi phải dứt bỏ mối duyên tươi đẹp mới đắp xây của tớ.

Khi Thúy Vân đã phần nào thấu hiểu và đồng ý, Thúy Kiều trao lại kỷ vật đính ước cho em và dặn dò:

Chiếc thoa với bức tờ mâyDuyên này thì giữ, vật này của chung.Dù em nên vợ nên chồng,Xót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên!Mất người còn chút của tin,Phím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.

Có lẽ đấy là thời khắc trở ngại vất vả nhất với Kiều. Bởi lẽ đó là những vật gắn sát với những kỉ niệm gắn bó của Kiều và Kim Trọng, là minh chứng rõ ràng nhất cho tình cảm Kim – Kiều. Đó là chiếc vòng tay Trọng tặng cho Kiều trong lần thứ nhất gặp gỡ, là tờ mây với những lời thề ước hẹn trăm năm, là phím đàn đêm trăng thanh cất lên khúc nhạc cho bản tình ca Kim Kiều,…

Những kỉ vật như gợi lại mối tình niềm sung sướng ngắn ngủi của Kim Trọng và Thúy Kiều. Càng niềm sung sướng lại càng bẽ bàng xót xa. Nhịp thơ ngắt nghỉ như tiếng thở dài đầy bịn rịn xen chút tiếc nuối của Kiều khi để vào tay em những món kỉ vật vốn đang trở thành thói quen gắn bó với mình. Và rồi rằng cũng luôn có thể có mong ước nhỏ nhoi dấy lên trong tâm Kiều, “Duyên này thì giữ, vật này của chung”. Duyên này kiều trao cho Vân nhưng xin Vân hãy cho những tín vật này là của chung của toàn bộ chúng ta, xin em hãy cho chị chút ích kỷ để được cùng Vân cùng Trọng sở hữu kỉ vật này.

Mối tình dù có trao duyên đi nhưng Kiều cũng không thể không yêu thương Kim Trọng, không thể trọn vẹn buông đoạn tình cảm đã từng rất đẹp. Và Kiều cũng không thể phủ nhận cảm xúc trái ngang đầy xích míc này: đầy quyến luyết và xót xa trăm bề. Ngẫm lại quãng thời hạn đã qua Kiều thương thay thân mình, nhận định rằng mình là người “mệnh bạc”, cái chết vẫn luôn thường trực đau đáu trong tâm ý

Thúy Kiều đã hi sinh đi niềm sung sướng thành viên để làm tròn đạo hiếu, gánh gồng an yên mái ấm gia đình, Thúy Kiều đã làm tròn cái đạo làm con và cả cái nghĩa với những người thương. Với 18 câu thơ đầu đoạn trích Trao duyên ta thấy Nguyễn Du xứng danh là bậc thầy trong việc sử dụng ngôn từ. Bằng ngòi bút khôn khéo, tinh xảo Nguyễn Du đã sai khiến lực lượng ngôn từ của tớ một cách điêu luyện, hòa hợp, để trọn vẹn có thể bóc trần, lột tả chân thực cung bậc cảm xúc phức tạp đang ẩn dấu, giằng xé trong nỗi lòng mỗi nhân vật. Thúy Kiều trao duyên nhưng chẳng trao tình; tình cảm với Kim Trọng vẫn được nàng lưu giữ, trân trọng.

Có thể thấy Nguyễn Du đã mang đến cho fan hâm mộ cái nhìn đúng đắn đầy nhân văn cao đẹp về tình yêu: Yêu là để người mình yêu niềm sung sướng, yêu là trọn vẹn và thủy chung sắt son một lòng. Tình yêu chân thành là bất tử và vĩnh cửu. Cứ ngỡ một con người tài sắc vẹn toàn, mười phân vẹn mười như Kiều sẽ tiến hành sống một môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường êm đềm, niềm sung sướng thế nhưng lại trớ trêu thay, cuộc sống Kiều lại nổi trôi vô định đến xót lòng. Và phải chăng này cũng là lời than thân chung cho số phận những người dân phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa? Và phải chăng mọi sóng gió mới chỉ là khởi đầu, trang sách giông tố cuộc sống nàng mới chỉ bắt nguồn từ thời điểm ngày hôm nay..

Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên để thấy được diễn biến tâm lí của Kiều. Qua đó ta thấy được Kiều là một con người nặng tình nặng nghĩa trong tình yêu, nhưng lại cũng rất mực thương cha và lo ngại cho mái ấm gia đình, nên nguyện hi sinh thân mình.

Với dàn ý và 7 bài văn mẫu phân tích 18 câu thơ đầu Trao duyên giúp những ban có thêm nhiều tư liệu tìm hiểu thêm, trau dồi vốn từ củng cố kỹ năng viết văn ngày một hay hơn. Bên cạnh đó những ban tìm hiểu thêm thê nhiều bài văn hay khác tại phân mục Văn 10. Chúc những ban học tốt.

Bạn đang xem: Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu)

I. Mở bài:

Giới thiệu tác giả Nguyễn Du, tác phẩm Truyện Kiều và đoạn trích Trao duyên. Giới thiệu 18 câu thơ đầu của đoạn trích: Là lời Thúy Kiều nhờ cậy, van xin Thúy Vân thay mình kết hôn cùng Kim Trọng

II. Thân bài:

a. Lời nhờ cậy của Thúy Kiều (2 câu đầu)

– Lời nói

“Cậy”: Đồng nghĩa với “nhờ” nhưng “cậy” còn bao hàm ý nghĩa gửi gắm, mong đợi, tin tưởng về sự việc giúp sức đó. “Chịu lời”: Đồng nghĩa với “nhận lời” nhưng “nhận lời” nó còn bao hàm sắc thái tự nguyện, trọn vẹn có thể đồng ý hoặc khước từ, còn “chịu lời” thì nên phải đồng ý, không thể từ chối chính bới nó mang sắc thái nài nỉ, nài ép của người nhờ cậy.

– Hành động: “Lạy, thưa”

Là hành vi của người bề dưới với những người bề trên, nhưng ở đây Kiều là chị lại lạy, thưa em mình. Đây là hành vi không bình thường nhưng lại trọn vẹn thường thì trong tình hình này bởi hành vi của Kiều là lạy đức hi sinh cao quý của Thúy Vân. Bởi vậy, việc Thúy Kiều nhún nhường, hạ mình van nài Thúy Vân là trọn vẹn hợp lý

=> Hành động không bình thường đặt trong quan hệ với những từ ngữ đặc biệt quan trọng đã nhấn mạnh yếu tố tình thế éo le của Thúy Kiều.

– Hoàn cảnh đặc biệt quan trọng của Kiều:

Thúy Kiều phải tha thiết cầu xin Thúy Vân thay mình kết hôn với Kim Trọng. Kiều biết rằng việc mình đang nhờ Vân tác động lớn đến cuộc sống em sau này bởi Thúy Vân và Kim Trọng không còn tình yêu. Tâm trạng của Kiều đau khổ, vô vọng bởi người ta trọn vẹn có thể trao lẫn nhau kỉ niệm, dụng cụ chứ không còn ai đi trao đi tình yêu của tớ.

b. Lí lẽ trao duyên của Kiều (10 câu tiếp)

* Kiều bộc bạch về tình cảnh của tớ:

– Thành ngữ “đứt gánh tương tư”: chỉ tình cảnh tình duyên dang dở của Kiều, nàng bị đẩy vào bước đường cùng không lối thoát giữa một bên là chữ hiếu một bên là chữ tình nên trao duyên là lựa chọn duy nhất của nàng.

– Chữ “mặc”: Là sự phó mặc, ủy thác, ủy nhiệm. Kiều đã giao toàn bộ trọng trách cho Vân thay mình trả nghĩa cho Kim Trọng.

=> Cho thấy tâm trạng đau đớn, xót xa của Kiều

=> Là lời thuyết phục khôn khéo của Kiều dấy lên tình thương và trách nhiệm của người em riêng với chị của Thúy Vân.

* Kiều kể về mối tình với chàng Kim:

– Hình ảnh “Quạt ước, chén thề”: Gợi về những kỉ niệm đẹp, ấm êm, niềm sung sướng của Kim và Kiều với những lời thề nguyền, đính ước gắn bó, thủy chung.

– “Sóng gió bất kì”: Tai họa bất thần ập tới, Kiều bị đẩy vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, phải chọn giữa tình và hiếu. Kiều đã chọn hi sinh chữ tình.

=> Mối tình Kim – Kiều là mối tình đẹp nhưng mong manh, dễ vỡ

=> Vừa thể hiện tâm trạng đau đớn, xót xa của Kiều, vừa khiến Vân xúc động mà nhận lời.

* Kiều nhắc tới tuổi trẻ và tình máu mủ và cái chết:

– Hình ảnh ẩn dụ “Ngày xuân’: Tuổi trẻ.

=> Vân vẫn còn đấy trẻ, còn cả tương lai phía trước.

– “Tình máu mủ”: Tình cảm ruột thịt của những người dân cùng huyết thống.

=> Kiều thuyết phục em bằng tình cảm ruột thịt.

– Thành ngữ “Thịt nát xương mòn” và “ Ngậm cười chín suối”: nói về cái chết đầy mãn nguyện của Kiều.

=> Kiều viện đến hơn cả cái chết để thể hiện sự cảm kích thật sự của tớ khi Vân nhận lời.

⇒ Lý lẽ của Kiều vừa thấu tình vừa đạt lý khiến Vân không thể không sở hữu và nhận lời.

⇒ Kiều là một người con gái thông minh, tinh xảo cũng đầy tình cảm, cảm xúc.

c. Kiều trao kỉ vật (6 câu tiếp):

– Kỉ vật: Chiếc vành, bức tờ mây.

→ Kỷ vật đơn sơ mà thiêng liêng, gợi quá khứ niềm sung sướng.

– Từ “giữ – của chung – của tin”.

+ “Của chung” là của Kim, Kiều nay là cả của Vân nữa.

+ “Của tin” là những vật gắn bó gợi tình yêu thiêng liêng của Kim – Kiều: mảnh hương, tiếng đàn.

→ Thể hiện sự giằng xé trong tâm trạng Thúy Kiều. Kiều chỉ trọn vẹn có thể gửi gắm mối duyên dang dở cho Vân chứ không thể trao hết tình yêu mặn nồng xưa kia giữa nàng và Kim Trọng.

d. Nghệ thuật:

– Cách sử dụng từ ngữ tinh xảo, tài tình.

– Sử dụng những thành ngữ dân gian và hình ảnh ẩn dụ

– Sử dụng những thủ pháp nghệ thuật và thẩm mỹ và làm đẹp liệt kê, ẩn dụ.

từ khóa quan tâm: Lịch sử lớp 4 Bài 19: Văn học và khoa học thời Hậu Lê

– Giọng điệu nhẹ nhàng, da diết, giàu cảm xúc.

III. Kết bài:

– Khẳng định giá trị của 18 câu thơ đầu riêng với đoạn trích nói riêng và tác phẩm nói chung.

Một câu thơ hay là câu thơ giàu sức gợi, và lôi kéo được cả sự đồng cảm của người đọc trong mạch cảm xúc, để từ đó khởi đầu hành trình dài đồng điệu cùng tâm hồn nhân vật trữ tình. Có thể nói, 18 câu đầu Trao duyên đã thực sự xuất sắc khi làm được điều này.

Trước hết phải xác lập rằng trao duyên là nhan đề đầy không bình thường, xưa này người ta trao khăn, trao áo trao lời, có mấy ai trao duyên lúc nào? Vì duyên là mối gắn bó tự nhiên giữa con người với con người, cầu không còn, muốn không được, nó làm cho những người dân trao thì đau đớn, người nhận thì bồn chồn gượng ép vô cùng.

“Cậy em, em có chịu lời,Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa.Giữa đường đứt gánh tương tư,Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em”

Vì việc trao duyên là chuyện trở ngại vất vả, vậy nên lời điệu đọc lên nghe đã thấy trúc trắc. Từ mở đầu “cậy em”, như trĩu nặng cả câu thơ, như tiếng nấc nghẹn ngào đứt đoạn, đầy run rẩy. Có phải điều nhờ cậy còn lớn lao hơn so với những người nhờ cậy, cho nên vì thế dù rất bình tĩnh trước sóng gió cuộc sống, nhưng đứng trước thảm ngữ cảnh thân Kiều vẫn cảm thấy bồn chồn. Câu thơ “cậy em em có chịu lời”, vừa nghĩa là nhờ vả, vừa góp thêm phần thể hiện tâm trạng quằn quại, khó nói, vừa gửi gắm một niềm ti. Chịu lời, dường như người trao duyên hiểu rằng Vân đã biết thành đẩy vào tình thế mặc nhiên mà phải đồng ý. Là một người chị trong mái ấm gia đình, Kiều trọn vẹn có thể đề xuất kiến nghị em bằng những lời kẻ cảng, nhưng Kiều đặt em vào vị trí ngang hàng, bình đẳng xem ra còn là một tư thế của một kẻ chịu ơn, vừa là yếu tố sang trọng, nghi lễ, nhưng vừa là yếu tố ràng buộc khôn khéo với Vân. Nhưng cách khiến người đọc cảm động và cũng chua xót ở đấy là cách Kiều giãi bày với Vân:

“Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

Căn nguyên từ mối tình Kim Kiều, đã từng vô cùng sâu nặng, tới mức khi nhắc lại nó không hề đơn thuần là những kỉ niệm được điểm mặt gọi tên mà nó là cứ liệu của tâm hông đang sống ở đây, là những lớp sóng cồn đang trào lên không dứt cứ dồn dập, kéo ta về hiện tại. Nhưng mối tình đẹp là thế, cao quý vô ngần là thế, nhưng vì biến cố của mái ấm gia đình “sóng gió bất kì” mà bỗng chốc thành ra dang dở. Khi , Kiều nó với Vân dùng từ “gánh” ở đó, là phần nào ta cũng cảm nhận được Kiều biết vẫn sẽ thiệt thòi khi chắp mối tơ thừa, khi đồng ý gánh nặng này. Vừa gợi lên một chiếc gì đó vừa như dang dở, vừa trĩu nặng, vừa dằng dặc của nỗi nhớ niềm thương và của nỗi đau khắc khoải khôn nguôi. Không những thâm thúy, cảm động khi xét ở phương diện cái tình, mà còn rất thuyết phục về mặt lí lẽ. Rằng, Vân hẵng còn trẻ, em còn cả một tương lai ở phía trước, mọi điều tốt đẹp đều trọn vẹn có thể khởi đầu, xây dựng, vun vén. Để tăng sức thuyết phục Kiều đã viện dẫn cả linh hồn lẻ bạc của tớ để nhờ em. Dẫu có chết chị cũng vô cùng cảm ta, cảm thấy mãn nguyện nếu được em đồng ý. Lời thỉnh cầu vừa có sự thuyết phục của lý trí, lại vừa đong đầy niềm cảm thông, nhờ thế mà từ trái tim Kiều trọn vẹn có thể dọn đường đến trái tim Vân.

“Dù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quênCạn lời hồn ngất máu sayMột hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng”.

Với Kiều tình yêu là lẽ sống, cũng là nguồn mạch nuôi dưỡng sự sống, kỷ vật đã trao, duyên đã đoạn, thế nên chẳng khác gì hồn lìa khỏi xác, chỉ từ lại đây một trái tim đã chết trong đớn đau và vô vọng.

Đoạn thơ tuy ngắn nhưng trải qua đó, ta thấy được Nguyễn Du đã tóm gọn rất tinh diễn biến tâm lí của kiều, trải qua đó ta thấy được Kiều là một con người nặng tình nặng nghĩa trong tình yêu, nhưng lại cũng rất mực thương cha và lo ngại cho mái ấm gia đình, nên nguyện hi sinh thân mình. Giọng thơ vừa tha thiết, vừa van xin, vừa khẩn khoản thiết tha mà cũng đầy trĩu nặng.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 2

Từ trước đến nay “trao duyên” thường mang sắc thái tình cảm; là tín hiệu của nụ cười mừng; niềm sung sướng của đôi lứa dành lẫn nhau ấy thế nhưng trong văn học xưa lại sở hữu cái “trao duyên” đầy đớn đau, bẽ bàng. Đó là cảnh trao duyên của chị em Thúy Kiều, Thúy Vân. Bằng ngòi bút đặc tả, Nguyễn Du đã vẽ nên một bức tranh thấm đẫm nước mắt.

Đoạn trích “Trao duyên” trải dài từ câu 723-756 của bài thơ kể về cuộc sống gian truân; kiếm đoạn trường; gia biến và lưu lạc của cô nàng tài sắc Thúy Kiều. 18 câu thơ đầu của đoạn trích như tiếng nấc lòng nghẹn ngào đầy u sầu của Thúy Kiều khi gửi lại tấm chân tình của tớ nhờ em là Thúy Vân tiếp nối đuôi nhau cùng Kim Trọng:

Giữa hàng vạn người trong cõi nhân gian, con người ta có cơ duyên như mong ước mới tìm kiếm được đến với nhau, đồng điệu cùng nhau. Duyên phận là mối keo tơ giữa đôi nam nữ đã được ấn định rõ ràng, ràng buộc về quan hệ tình cảm chẳng thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị chuyển giao. Bởi lẽ đó Thúy Kiều đã tỏ ra thận trọng, ngần ngại khi gửi gắm lại cho cô em gái Thúy Vân:

“Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa”

Thúy Kiều là bậc bề trên thế nhưng khi mở lời muốn gửi gắm chuyện tình yêu cho cô em gái nàng lại dùng những từ ngữ có sức diễn đạt đầy trân trọng. “cậy” thể hiện độ tin tưởng, trông mong nhất nhất rằng chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp được mình; từ “chịu” xuất hiện cuối câu vừa mang ý nghĩa nghi vấn lại vừa thể hiện sự ràng buộc, bắt buộc. Cả câu thơ ngắt nghỉ nhấn nhá với những câu từ trang nghiêm đã thu hút sự để ý quan tâm của Thúy Vân về câu truyện của chị. Khi em đã thấu hiểu nỗi lòng chị, Thúy Kiều lại tha thiết:

“Ngồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa”

Thúy Kiều nói rằng Thúy Vân hãy ngồi lên cho mình “lạy” rồi “thưa”. Ở đây dường như ta thấy có sự xích míc. Thúy Kiều là chị Thúy Vân, xét về vai vế Thúy Kiều ở đằng trên cớ sao lại phải hành lễ và kính cẩn với Thúy Vân. Điều đặc biệt quan trọng trong ý niệm của tác giả có lẽ rằng phải chăng ở chính chỗ này. Đặt trong ngữ cảnh ấy hành vi của nàng Kiều không hề phi lý mà trọn vẹn thích hợp. Bởi nàng chẳng còn sự lựa chọn nào khác là nhờ chính em gái ruột của tớ, chịu ơn huệ lớn từ em đồng thời hành vi ấy cũng lột tả sự khó xử, đầy éo le của toàn bộ chị và em Thúy Kiều. Thúy Kiều thì khó mở lời còn Thúy Vân lại chẳng thể khước từ trước lời nhờ cậy thiết tha của chị. Và Thúy Vân từ đây có lẽ rằng rằng đã ngờ ngợ hiểu ra câu truyện hệ trọng mà chị mình sắp đề cập đến.

Khi đã được Thúy Vân thấu hiểu, Thúy kiều khởi đầu bày tỏ:

“Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc em”

Thì ra câu truyện Kiều nhờ cậy em là mong em sẽ thay mình nối duyên với Kim Trọng. Há sao nó lại là chuyện hệ trọng đến như vậy. Bởi nó là chuyện tình yêu đời đời kiếp kiếp; là “gánh tương tư”- ám chỉ trách nhiệm và trách nhiệm; bổn phận; trách nhiệm trong tình yêu của Thúy Kiều riêng với Kim trọng nhưng giờ đây nàng lại chẳng thể thực thi được mà phải nhờ đến em, cậy đến em, mong rằng em sẽ thay mình trả đủ nghĩa đủ tình cho chàng Kim. Và rằng Thúy Kiều buông câu “mặc” như vừa để em tùy lòng quyết định hành động, chữ “mặc” ở đây lại vừa là yếu tố phó mặc. Thúy Kiều đã đặt Thúy Vân vào sự lựa chọn không thể chối từ.

Biết rằng trao đi nghĩa tình này cho em là làm khó em và trong tâm em cũng dấy lên nhiều đắn đo, tâm ý nên Thúy Kiều đã đưa ra những nguyên do để thuyết phục em:

“Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.”

Thúy Kiều kể lại rằng giữa mình với Kim Trọng đã trót thề non hẹn biển Thời xưa, lời thề nguyền nhất là thề nguyền đôi lứa có mức giá trị vô cùng, sắt son, khắc sâu ân tình nghĩa đậm hai bên, mãi mãi chẳng chia lìa. Lời thề in như linh hồn, phẩm giá từng người. Ước thề là chất keo dính chặt hai con người. Thế nhưng vì tình hình éo le, vì mái ấm gia đình có biến cố vì chữ hiếu mà Thúy Kiều lại đành hi sinh chữ tình, chẳng thể thực thi tròn cái ước hẹn với chàng để bảo vệ cho cha mẹ, gia tộc. Nhưng Kiều không thích bội tin, không thích chàng vì mình đau khổ nên đành nhờ em gái mình tin tưởng thay mình tiếp nối đuôi nhau hẹn ước chăm sóc cho chàng. Kiều khôn khéo cậy lời:

“Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước non”

Thúy Kiều dường như hiểu sự do dự, chơi vơi trong tình cảm em. Thúy Kiều biết rằng em đắn đo vì đó là niềm sung sướng cả đời. Nàng vỗ về rằng Thúy Vân còn trẻ, ngày xuân còn dài thời hạn còn nhiều, Kim Trọng lại là người đàn ông tốt, sau này còn tồn tại nhiều thời cơ để vun vén tình cảm, há chăng còn sợ chi “mối tơ thừa”. Thúy Vân hãy vì tình chị em ruột thịt thắm thiết, vì hi sinh báo hiếu của chị mà hãy đồng ý lời nguyện xin này của Thúy Kiều. Trao duyên cho Thúy Vân, để Thúy Vân cùng Kim Trọng đi suốt quãng đường bình yên còn sót lại phải chăng Thúy Kiều cũng đang làm tròn nốt bổn phận của người chị, tìm cho em một bến đỗ bảo vệ an toàn và uy tín, niềm sung sướng, một môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường hôn nhân gia đình êm đềm tốt đẹp trước lúc mình ra đi. Nỗi lòng người chị cả biết lo toan, thấu hiểu mọi bề.

Tình cảm của Thúy Kiều dành riêng cho Kim Trọng như khắc sâu vào từng ngóc ngách trong tâm hồn nàng. Bởi thế trao mối tơ duyên này, trong tâm Kiều đầy giằng xé, đớn đau:

“Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

Trao người đàn ông mình yêu thương, trao tình cảm mặn nồng lại cho em chăm sóc, điều này như bòn rút rất là lực, tâm hồn Thúy Kiều. Nàng in như một chiếc xác không hồn; thấy sự sống của tớ như vô nghĩa; như đã chấm hết: “thịt nát xương mòn’; “ chín suối”. Ơn tình dành riêng cho Thúy Vân vẫn sáng tỏ; dù nơi chín suối Thúy Vân vẫn mỉm cười, vẫn thấy an ủi và vui lòng khi em tôi đã thay mình sống và cống hiến cho tròn cái nghĩa cái tình, không phụ sự kỳ vọng của chị. Tuy rằng Thúy Kiều cho em thấy sự an lòng nhưng có lẽ rằng đằng tiếp theo đó là một tâm hồn đau khổ, bẽ bàng, đớn đau đến tột cùng của Thúy Kiều khi phải dứt bỏ mối nhân duyên tươi đẹp của tớ.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 3

Nguyễn Du tên chữ là Tố Như là đại thi hào của dân tộc bản địa Việt Nam và là danh nhân văn hóa truyền thống toàn thế giới. Ông sinh ra trong một mái ấm gia đình phong kiến quý tộc và sống trong một quy trình lịch sử dân tộc đầy dịch chuyển. Sự nghiệp văn học của Nguyễn Du thành công xuất sắc cả về chữ Hán lẫn chữ Nôm. Làm nên tên tuổi của Nguyễn Du phải kể tới tác phẩm “Truyện Kiều” – một tác phẩm tiềm ẩn tinh thần nhân đạo thâm thúy, tôn vinh giá trị con người và lên tiếng tố cáo xã hội phong kiến thối nát. Truyện Kiều kể về nàng Kiều – một người con gái tài sắc nhưng cuộc sống của nàng lại là một chuỗi những thảm kịch triền miên chất chứa bao nỗi đau đớn, thảm sầu. “Trao duyên” là nỗi đau lớn và cũng đó đó là thảm kịch thứ nhất trong cuộc sống lưu lạc 15 năm của nàng. Đoạn trích sau là những lời Kiều nói với Vân nhằm mục đích thuyết phục Vân thay mình gá nghĩa cho Kim Trọng.

“… Cậy em em có chịu lời,…Phím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.”

Sau đêm thề nguyền, Kim Trọng phải về Liêu Dương để hộ tang chú. Gia đình Thúy Kiều bị thằng bán tơ vu oan giá họa. Bọn sai nha nhân thời cơ đó gây ra vụ án oan sai để ăn đút lót. Tài sản mái ấm gia đình bị vơ vét hết, Thúy Kiều đành phải đồng ý quyết tử mối tình với Kim Trọng, bán mình lấy tiền đút lót cho bọn sai nha để cứu cha và em khỏi những đòn tra khảo dã man. Việc bán mình thu xếp đã xong xuôi ”Tờ hoa đã ký kết, cân vàng mới trao”, đêm trước lúc đi theo Mã Giám Sinh, Thúy Kiều đã ngồi trắng đêm nghĩ đến phận mình và tình yêu “Đèn thắp sáng đêm nước mắt đầm đìa/ Dầu chong trắng đĩa, lệ tràn thấm khăn”, rồi nàng nhờ em gái mình là Thúy Vân thay mình kết hôn cùng Kim Trọng.

Kiều mở lời trao duyên rất đặc biệt quan trọng (2 câu đầu). Trao duyên là một chuyện khó nói, mặc dầu là nói với em gái tôi cũng vậy. Hơn nữa, đây không phải là tình yêu thoáng qua mà đã thề nguyền vàng đá, kết giải đồng tâm. Nó trở thành thiêng liêng, khó trọn vẹn có thể thay đổi. Nay nhờ Vân thay mình kết nghĩa cùng Kim Trọng. Kiều sợ chắc gì Vân đã nhận được lời. Kiều lâm vào cảnh tình thế khó xử: hở môi ra cũng thẹn thùng/ để trong tâm thì phụ tấm lòng với ai. Bởi thế nên nàng đắn trước đó sau, do dự mãi không biết phải nói thế nào để Vân không thể chối từ nên Kiều mở lời trao duyên rất đặc biệt quan trọng: “Cậy em em có chịu lời, Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa”. Nguyễn Du là một bậc thầy trong việc sử dụng ngôn từ, điều này trọn vẹn có thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị thấy được qua hai câu thơ trên. “Cậy” và “nhờ” đều nghĩa là nhờ vả, xin sự giúp sức của một ai đó, nhưng thay vì sử dụng từ “nhờ”, Nguyễn Du đã khôn khéo chọn từ “cậy”, chính bới từ “cậy” này nghĩa là nhờ với toàn bộ sự kỳ vọng và tin tưởng, nét nghĩa này từ “nhờ” không thể hiện được. Cũng như vậy, thay vì “nhận lời”, tác giả lại dùng “chịu lời” chính bới khác với “nhận lời”, “chịu lời” không riêng gì có thể hiện sự đồng ý, nhận lời mà còn kèm theo ý bắt buộc, làm cho những người dân được nhờ vả khó nói lời từ chối. Cách tác giả dùng từ rất đúng chuẩn, bởi lẽ đấy là chuyện rất quan trọng riêng với Kiều, nàng kỳ vọng Thúy Vân đồng ý, nên lời van nài cũng luôn có thể có chút ép buộc. Tuy Kiều cũng hiểu việc nhờ Thúy Vân kết hôn với Kim Trọng là rất là vô lý, nhưng nàng vẫn quyết tâm muốn trả nghĩa cho những tình nhân, bỏ qua lễ nghi gia phong, nàng “lạy” và “thưa” riêng với em mình. Kiều dùng chính lễ nghi lạy trước thưa sau, thay bậc đổi ngôi này để ràng buộc Vân. Nàng là phận làm chị, nhưng lại bảo Vân “ngồi lên cho chị lạy”. Giờ đây, nàng không hề là một người chị của Vân nữa, nàng chỉ đơn thuần là một người đang nhờ cậy người khác, và Vân sẽ là người giúp nàng. Kiều đã xem Vân như một ân nhân – người dân có công cao, nghĩa nặng với nàng. Qua này còn đã cho toàn bộ chúng ta biết yếu tố mà Kiều sắp nói đây phải vô cùng hệ trọng nên mới có sự thay đổi ngôi vị trong quan hệ chị em như vậy. Tất cả hành vi và lời nói của Thúy Kiều đã tạo nên không khí nghiêm trang thích hợp để trao duyên và thể hiện sự khôn khéo của Thúy Kiều khi mở lời thuyết phục Vân đồng thời đã cho toàn bộ chúng ta biết kĩ năng dùng từ điêu luyện, tinh xảo của Nguyễn Du

Tiếp đó, Kiều phó thác, ủy thác trách nhiệm cho em về duyên tình dang dở của tớ:

“Giữa đường đứt gánh tương tư,Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em.”

“Gánh tương tư” là tình yêu thâm thúy của Kiều với Kim Trọng. “Giữa đường đứt gánh” là thành ngữ chỉ sự tan vỡ đột ngột của tình yêu. Tơ duyên là của chị, khi tới với em nó đã là “tơ thừa”, “thừa” nghĩa là bị đứt, vỡ – tơ duyên bị đứt đoạn. Cách nói này đã cho toàn bộ chúng ta biết với Kiều, Thúy Vân lấy Kim Trọng là một thiệt thòi cho Vân. Từ “mặc” sử dụng ở đây không phải là mặc kệ em, mặc cho ra sao thì ra mà nghĩa là Kiều muốn phó thác, phó thác trách nhiệm lại cho Thúy Vân, tin tưởng tuyệt đối vào sự cậy nhờ của tớ nơi Vân. Câu thơ thể hiện nỗi do dự của Kiều là vì dự cho Kim Trọng phải lỡ làng nhân duyên và nỗi day dứt của Kiều là day dứt cho Thúy Vân phải “chắp mối tơ thừa” của tớ.

Trao duyên cho em nhưng nào đã dễ trút đi gánh nặng? Bao nhiêu kỉ niệm rất mất thời hạn rồi của mối tình đầu, kỉ niệm đẹp tươi của thuở nào ào ạt trở về khiến nàng đau đớn khôn nguôi, nàng không dằn lấy được lòng mình, nàng kể vắn tắt với em về tình cảnh của tớ:

– “Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.

– “Sự đâu sóng gió bất kìHiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai.”

Điệp từ “khi” nhấn mạnh yếu tố tình cảm sâu nặng, bền chặt giữa Kiều với chàng Kim. Với nghệ thuật và thẩm mỹ và làm đẹp liệt kê “ngày quạt ước”, “đêm chén thề” diễn tả những kỉ niệm tình yêu ngọt ngào, đẹp tươi, trong sáng của Kiều cùng Kim Trọng, hai người đã tự do đính ước trao kỉ vật và uống chén rượu thề nguyền, hẹn ước nhưng giờ đây toàn bộ đang trở thành quá khứ. “Sóng gió bất kì” là lúc Kim Trọng phải về quê chịu tang chú, mái ấm gia đình Kiều lại bị mắc oan, cha và em Kiều bị tóm gọn, cách duy nhất để cứu họ là nàng phải bán mình, đồng nghĩa tương quan với việc nàng phải làm trái với lời hẹn ước trước kia với tình nhân. Chữ “hiếu” đó đó là mái ấm gia đình còn chữ “tình” đó đó là tình yêu. Hoàn cảnh trái ngang quá, giữa hai lẽ “hiếu” và “tình”, Kiều chỉ trọn vẹn có thể chọn một. Nàng dằn vặt nội tâm, day dứt đau đớn, ở đầu cuối đành hi sinh tình yêu của tớ để làm tròn chữ hiếu. Nàng tỏ nỗi lòng với Vân, dùng nỗi đau của tớ để thuyết phục Vân, để tại vị Vân vào tình thế cũng phải có hành vi vì chị. Câu thơ “Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai” là một vướng mắc tu từ chứa đầy nỗi đau xót của Kiều. Hiếu và tình là hai giá trị tinh thần không thể lựa chọn và đặt lên bàn cân nhưng xã hội phong kiến bất công tàn bạo lại bắt con người ta phải lựa chọn. Nàng Kiều đã phải cay đắng chọn chữ “hiếu” trong lúc thực tiễn trái tim con người lại tồn tại: “Đức tin, kỳ vọng và tình yêu vĩ đại hơn hết”. Qua đó người đọc càng thấm thía, thương cảm và xót tha cho Kiều khi nàng đã phải đau đớn hi sinh tình yêu đầu đẹp tươi để “bán mình chuộc cha”.

Đã tỏ bày nỗi lòng nhưng vẫn sợ Vân khước từ, Kiều dùng lí lẽ, viện nhiều nguyên do để thuyết phục em. Kiều dùng tình máu mủ, ruột thịt để ràng buộc em và bằng thái độ mãn nguyện của tớ dẫu có chết đi:

“Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ thay lời nước non.Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.”

“Ngày xuân” là hình ảnh ẩn dụ chỉ tuổi đời rõ ràng là tuổi trẻ. “Tình máu mủ” là tình cảm huyết thống, ruột rà. Đúng vậy Vân vẫn còn đấy trẻ, có cả một cuộc sống phía trước để vun đắp cho niềm sung sướng, hơn thế nữa chị và em là tình cảm ruột thịt “một giọt máu đào hơn ao nước lã” nên xin em hãy vì chị, vì tình chị em mà “thay lời nước non”. Thành ngữ “thịt nát xương mòn” diễn tả nỗi đau đớn, xấu số thậm chí còn là cái chết đớn đau. Em đồng ý nhận lời trao duyên, thì chị “ngậm cười chín suối” vẫn mãn nguyện và biết ơn em, “thơm lây” bởi việc nghĩa em làm cho chị. Qua này đã cho toàn bộ chúng ta biết riêng với Kiều việc Vân thay mình kết nghĩa cùng Kim Trọng là yếu tố quyết tử, sự ban ơn cho Kiều là một nghĩa cử cao đẹp. Thật là rành rẽ những điều nàng kể và đề xuất kiến nghị. Đoạn thơ đã được Nguyễn Du viết ra một cách khúc chiết, mỗi dòng chứa một thông tin yếu tố và chúng gối lên nhau một cách liên tục, lôgic. Ngôn ngữ của Kiều là ngôn từ của lí trí, rất khôn khéo, thấu tình đạt lý không còn một khe hở khiến Vân không thể từ chối mà còn lặng đi trong niềm xót thương chị vô bờ bến.

Sau khi tìm cách thuyết phục và trao duyên cho em, khi thấy Vân đã cảm thông, Thúy Kiều từ từ trao lại những kỉ vật tình yêu:

“Chiếc vành với bức tờ mây,Duyên này thì giữ vật này của chung.Dù em nên vợ nên chồng,Xót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên.Mất người còn chút của tinPhím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.”

Thúy Kiều từ từ trao lại những kỉ vật tình yêu “chiếc vành”, ”bức tờ mây” rồi đến ”phím đàn”, ”mảnh hương nguyền” cho Thúy Vân. “Chiếc vành” là tặng vật thứ nhất của chàng Kim tặng cho Thúy Kiều khi nàng nhận lời, “Tờ mây” là tờ giấy có trang trí hình mây hoặc là thư từ qua lại giữa Kiều và Kim Trọng, đó là những kỷ vật đơn sơ mà thiêng liêng, vô giá, là của riêng Kiều và Kim Trọng gợi lên một tình yêu sâu nặng, thủy chung, nồng nàn và gợi nhớ về một quá khứ niềm sung sướng, đẹp tươi. Cho nên lúc đã gửi gắm toàn bộ lại cho Thúy Vân tâm trạng xích míc thật sự trong tâm Kiều mới bùng lên mạnh mẽ và tự tin. Kiều đã mất bao công sức của con người để thuyết phục em nhưng chính lúc em đồng ý cũng là lúc Kiều khởi đầu chơi vơi để cố níu tình yêu lại với mình. Trao kỉ vật là trao duyên. Duyên tình yêu của chị giờ là duyên và tình yêu của em “Duyên này thì giữ vật này của chung”. Bao đớn đau chất chứa trong hai từ “của chung”, hai từ này thể hiện sự níu kéo, giằng xé kinh khủng trong nội tâm của Kiều. Lý trí quyết định hành động trao duyên, trao kỉ vật nhưng tình yêu tha thiết, mãnh liệt, thâm thúy riêng với Kim Trọng lại khiến nàng luyến tiếc và nỗ lực níu giữ lại tình yêu ấy. Hai từ “của chung” đã và đang mở ra một thảm kịch trong nội tâm của nàng: Duyên đã trao mà tình không đoạn. Hai từ “rất mất thời hạn rồi” đã và đang thể hiện được tâm trạng vừa xót xa vừa tiếc nuối của Kiều bởi lẽ tình yêu đẹp tươi chỉ vừa mới gần đây thôi nhưng khi trao cho Thúy Vân thì toàn bộ đang trở thành quá khứ xa xôi. Từ đây những kỉ vật Kiều trao lại cho em còn là một vật làm tin để em nhớ đến Kiều, những lúc em niềm sung sướng bên tình nhân thì đừng lúc nào quên chị. Ý nghĩ của Kiều thật chua chát, tủi buồn. Nỗi đau như đọng lại ở câu thơ “dù em nên vợ nên chồng” trao duyên cho em rồi, đã và đang trao lại những kỉ vật cho em với những lời lẽ rất là tin tưởng, khẩn khoản, ấy thế mà Kiều vẫn nêu lên giả thuyết như có điều gì này vẫn chưa ổn, chưa yên. Qua cụm từ “xót người mệnh bạc” ta thấy Kiều tự thấy mình đáng thương, mình là người mệnh bạc để người khác phải xót xa thương hại. Những kỷ vật tình yêu thiêng liêng riêng với Kiều giờ đã thành quá khứ xa xôi, trớ trêu thay của tin vẫn còn đấy này mà người lại mất: “Mất người còn chút của tin”, lời nói của Kiều đề cập đến cái chết mà vẫn mang âm điệu trầm trầm như thể chuyện tất yếu, làm cho những người dân đọc cảm thấy đau lòng. Đó cũng là tài năng miêu tả tâm lí độc lạ của đại thi hào dân tộc bản địa Nguyễn Du. Nhịp thơ 4/4 đứt đoạn như một tiếng nấc uất ức nghẹn ngào thể hiện nỗi đau giằng xé, sự xích míc giữa lí trí và tình cảm trong tâm Kiều.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 4

Nhan đề đoạn trích là Trao duyên nhưng trớ trêu thay đây không phải là cảnh trao duyên thơ mộng của những đôi nam nữ mà ta thường gặp trong ca dao xưa. Có đọc mới hiểu được, “Trao duyên”, ở đấy là gửi duyên, gửi tình của tớ cho những người dân khác, nhờ người khác chắp nối mối tình dang dở của tớ. Thúy Kiều trước phút nhảy vào vào quãng đời lưu lạc, bán mình cứu cha, nghĩ mình không giữ trọn lời đính ước với tình nhân, đã nhờ cậy em là Thúy Vân thay mình gắn bó với chàng Kim. Đoạn thơ không riêng gì có có chuyện trao duyên mà còn chất chứa bao tâm tư nguyện vọng trĩu nặng của Thúy Kiều.

Mở đầu đoạn thơ là 8 câu tâm sự của Thúy Kiều, về mối tình của tớ với chàng Kim. Kể ra, với những người xưa, một mối tình thiêng liêng như Thúy Kiều – Kim Trọng thường được giấu kín trong tâm ít khi người ta thổ lộ với những người thứ ba. Vậy mà, ở đây, Thúy Kiều phải thể hiện toàn bộ với Thúy Vân. Hơn thế nữa, nàng phải lạy em như lạy một ân nhân, một bậc bề trên, phải nói với em bằng những lời lẽ nhún nhường gần như thể van vỉ:

Cậy em, em có chịu lời,Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa.

Không phải nhờ mà là cậy, chị nhờ em giúp chị với toàn bộ niềm tin của chị. Nhờ em nhưng cũng là gửi gắm vào em. Bao nhiêu tin tưởng bao nhiêu thiêng liêng đặt cả vào từ cậy ấy! Cũng không phải chỉ nói mà là thưa, kèm với lạy. Phải thiêng liêng đến mức nào mới có sự “thay bậc đổi ngôi” giữa hai chị em như vậy. Nguyễn Du thật tài tình, như đọc thấu toàn bộ nỗi lòng nhân vật. Nỗi đau khổ vì không giữ trọn lời đính ước với chàng Kim đã buộc Thúy Kiều phải nói thật, nói hết với em, phải giãi bày toàn bộ. Bởi vì không còn cách nào khác là phải nhờ em. Gánh tương tư đâu có nhẹ nhàng gì, thế mà vì mình giờ đây bỗng giữa đường đứt gánh, ai mà không đau khổ. Nhưng, gánh nặng vật chất thì san sẻ được, nhờ người khác giúp sức được, còn gánh tương tư mà nhờ người khác giúp sức cũng là yếu tố hiếm thấy xưa nay. Vì vậy, Kiều mới phải cậy em, mới phải lạy, phải thưa, vì nàng hiểu nỗi trở ngại vất vả, sự tế nhị của gánh nặng này. Rõ ràng, Thúy Vân cũng phải quyết tử tình yêu của tớ để giúp chị. Trong tình hình bi thương của tớ, Thúy Kiều không riêng gì có trao duyên mà còn trao cả nỗi đau của tớ cho em gái. Tuy nhiên, Thúy Vân vốn là cô nàng vô tư, thơ ngây trong mái ấm gia đình họ Vương lúc vạ gió tai bay, Thúy Kiều phải giành cho mình phần hi sinh to nhiều hơn; không riêng gì có quyết tử tình yêu mà hi sinh cả cuộc sống để cứu cha, cứu em.

Trao duyên cho em nhưng nào đã dễ trút đi gánh nặng? Bao nhiêu kỉ niệm rất mất thời hạn rồi của mối tình đầu, kỉ niệm đẹp tươi của thuở nào ào ạt trở về. Những kỷ vật thiêng liêng nàng vẫn giữ, minh chứng cho tình yêu của nàng với chàng Kim, dễ gì trong phút chốc lại phải trao sang tay người khác, mặc dầu người đó đó đó là em gái mình? Tình yêu đôi lứa vốn có chút ít ích kỉ bên trong, này cũng là lẽ thường tình. Chiếc thoa với bức tờ mây, Phím đàn với mảnh hương nguyền… vốn là kỉ vật riêng của Thúy Kiều, kỷ vật ấy có ý nghĩa tượng trưng cho niềm sung sướng của nàng. Bây giờ, những kỷ vật thiêng liêng ấy, nàng phải trao cho em, không hề là một của riêng của nàng nữa mà đang trở thành của chung của toàn bộ ba người. Đau xót làm thế nào khi buộc phải cắt đứt tình riêng của tớ ra thành của chung! Biết vậy nhưng Thúy Kiều đã và đang trao cho em với toàn bộ tấm niềm tin cậy của tình ruột thịt, với toàn bộ sự thiêng liêng của tình yêu với chàng Kim. Nàng thuyết phục em mới khéo làm thế nào:

Ngày xuân em hãy còn dài, Xót tình máu mủ, thay lời nước non. Chị dù thịt nát xương mòn, Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây.

Trên hết giữa chị với em là tình máu mủ; vì tình máu mủ ai nỡ chối nhau? Vì vậy, suốt từ trên đầu đến cuối đoạn thơ không hề thấy lời nói của Thúy Vân. Thúy Kiều như người đang dốc bầu tâm sự, nàng phải dốc cạn với em mới trọn vẹn có thể thanh thản ra đi. Nàng tưởng tượng đến lúc tôi đã chết, oan hồn trở về lẩn quất bên chàng Kim. Khi đó, âm khí và dương khí cách biệt, chỉ có chén nước mới giải được mối oan tình. Lời tâm sự sao mà thương!

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 5

Kiều là một cô nàng xinh đẹp mặn mà tinh xảo thế nhưng chính cái xã hội đen tối phong kiến kia đã làm cho Kiều có cuộc sống gian truân sóng gió. Có thể nói nhà thơ Nguyễn Du thông cảm thâm thúy với số phận ấy lắm thì mới có thể trọn vẹn có thể kể rõ ràng về cuộc sống của người con gái xinh đẹp tài năng ấy được. Trước khi Kiều trở thành món hàng của phường buôn thịt bán người. Kiều đã nhớ đến tình nhân của tớ là Kim Trọng và nhờ Thúy Vân đền đáp nghĩa tình với chàng Kim thay mình. Đoạn trích Trao duyên đã thể hiện tâm trạng của Kiều khi quyết định hành động trao duyên cho em.

Duyên là một thứ trời xe, trời định, những tình nhân nhau ắt hẳn được xe duyên. Thế mà ở đây Kiều tự thay trời trao duyên của tớ mình mình cho em thì trọn vẹn có thể được không? Mà duyên thì là yêu nhau mới có huống chi Thúy Vân cùng chàng Kim có yêu nhau đâu. Mặt khác trong sâu thẳm trái tim của Kiều thì việc trao duyên kia không hề dễ, phải trao đi người mà mình yêu thương thì làm thế nào trọn vẹn có thể vui được. Tuy nhiên thì ở đây Kiều vẫn phải tước quyền của ông tơ bà nguyệt, bỏ qua những cảm xúc của tớ mình mình để quyết định hành động trao duyên cho em.

Trước hết là mười bốn câu thơ đầu nói lên việc Thúy Kiều quyết định hành động trao duyên cho em mình là Thúy Vân.

từ khóa quan tâm: 1 phân là bao nhiêu cm?

Thứ nhất là Kiều nói với em về nỗi xấu số của tớ. Nỗi xấu số ấy chỉ có Thúy Vân mới thay thế được Kiều cũng chỉ có Thúy Vân mới giúp Kiều yên tâm về chuyện chàng Kim được:

“Cậy em em có chịu lời.Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa”

Tác giả dùng từ thật hay khi nói tới việc trao duyên của nàng Kiều cho Thúy Vân. Là một người chị đáng ra chẳng lúc nào phải cậy nhờ hay vái lạy em mình cả thế nhưng ở đây Kiều trao duyên hay đó đó là đang nhờ Thúy Vân thay mình đền đáp tấm chân tình với Kim Trọng. Những từ “cậy”, “ngồi lên”, “lạy”, “thưa”. Đó đó đó là thái độ của người dưới dành riêng cho những người dân trên nhưng ở đây thì lại là chị dành riêng cho em. Dùng ngôn từ như vậy tác giả có ý muốn nói tới sự cậy nhờ em của Thúy Kiều. Nàng thành khẩn in như cầu xin em mình để đền đáp tình cảm cho chàng Kim.

Trước sự cậy nhờ ấy để thêm phần thuyết phục Vân đồng ý thì Kiều đã tâm sự với em về những nỗi tơ vương sầu muộn đang bủa giăng trong tâm nàng. Và chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp sức Kiều chứ không còn ai khác cả:

“Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc emKể từ khi gặp chàng KimKhi ngày quạt ước khi đêm chén thềSự đâu sóng gió bất kì,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai. ”

Nàng ngậm ngùi mà rằng nàng đã trót thề nguyền cùng người con trai tên Kim Trọng ấy mà giờ đây tình yêu vừa mới chớm đến lại đứt gánh tương tư giữa đường. Còn tại sao đứt gánh thì có lẽ rằng Vân cũng hiểu. Chính vì thế mà Kiều mong Vân đồng ý sự cậy nhờ của tớ mà chắp mối tơ loan với chàng Kim Trọng. Sự ngậm ngùi ấy được phát ra từ những câu thơ trên. Có thể nói để cất lên những tiếng cậy nhờ kia thì quả thật Kiều cũng đau đớn lắm. Dù cho là chị em nữa nhưng phải gượng ép trao đi thứ mình không thích trao và thứ mà người ta không thích nhận thì chẳng khác nào mất đi một thứ quý báu. Vân ngây thơ phúc hậu cũng chỉ biết là Thúy Kiều cậy nhờ mình chứ nào đâu hiểu hết được “ Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai”.

Tiếp đến Kiều thể hiện tình hình của tớ mình mình và môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường của Vân để làm cho lời cậy nhờ kia nặng hơn làm cho Thúy Vân có mong ước từ chối cũng không thể nào từ chối được:

“Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước nonChị dù thịt nát xương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây!”

Khi cậy nhờ em xong thi Kiều lại trở lại cảm hứng một mình và cái sự một mình ấy đã làm cho nàng nghĩ đến những truyện trước kia, tâm trạng của nàng khởi đầu được thể hiện rõ ràng hơn.

Thứ nhất là Kiều mong ước trong vô vọng trở lại với tình nhân của tớ:

“Chiếc vành với bức tờ mâyDuyên này thì giữ vật này của chungDù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quênMất người còn chút của tinPhím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi”

Chiếc vành với tờ mây kia đó đó là những kỷ vật tình yêu của hai người. họ đã cùng nhau thề nguyền sống chết, họ đã có với nhau những ngày tháng niềm sung sướng những nụ cười tràn ngập vậy mà giờ đây cái xã hội kia đã buộc Kiều chọn chữ hiếu mà hi sinh chữ tình. Thôi thì nàng quyết định hành động giữ cái duyên còn vật kia thì thành của chung. Mai này khi Vân và Kim Trọng có nên duyên vợ chồng thì cũng mong hãy nhớ đến kiều. Rồi là phím đàn với mảnh hương thề nguyền ngày nào thì cũng là những kỷ vật tình yêu của Kiều và kim Trọng. Thế nhưng Nguyễn Du không để những kỷ vật ấy cùng một câu thơ. Có lẽ làm như vậy khiến cho toàn bộ chúng ta thấy được cảm xúc đau buồn của nàng Kiều khi phải trao lại những kỷ vật ấy một cách đầy luyến tiếc cho em gái mình. Nàng như cố níu giữ lấy những kỷ vật tình yêu thế nhưng nàng cũng buộc mình phải đưa cho Vân những kỷ vật ấy nếu không thì sẽ không còn thể nào mà đền đáp tấm ân tình của chàng Kim trọng được. Có thể nói qua những câu thơ trên tâm trạng của thúy Kiều được hiện thật sự rất rõ ràng ràng. Đó đó đó là tâm trạng mong ước trở lại những ngày tháng trước kia. Đồng thời luyến tiếc với những kỷ vật tình yêu ấy.

Những tưởng Thúy Kiều trao duyên xong sẽ cảm thấy thanh thản phần nào những trái lại khoảng chừng thời hạn ngắn kết thúc sự trao duyên ấy lại là khoảng chừng thời hạn ngắn Kiều đau nhất có lẽ rằng trong sâu thẳm trái tim Kiều một khi đã trao duyên thì tức không phải của tớ nữa. Tình yêu lâu nay nay bỗng chốc không phải là của tớ nữa. Kiều đau như chết đi lặng trong sự đau đớn đang dày xé trái tim mình.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 6

“Trao duyên” là một trong những thảm kịch trong cuộc sống nàng Kiều. Phải tự tay mình dâng tặng tình yêu cho những người dân khác là yếu tố đau đớn vô cùng. Tại sao Kiều phải trao duyên? Kiều đã trao duyên ra làm sao? Và tâm trạng của Kiều ra sao ? Tất cả được lý giải khi ta đi tìm hiểu đoạn trích.

Đoạn trích Trao duyên trích từ câu 723 đến 756 thuật lại lời nàng Kiều thuyết phục Vân (em gái) thay mình trả nghĩa tình duyên với chàng Kim. Bài viết này xin đưa ra một cách hiểu với 18 câu thơ đầu đoạn trích.

Cách Kiều đặt yếu tố cậy nhờ Vân thật khôn khéo:

Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho cho chị lạy rồi sẽ thưa

Kiều sử dụng từ “cậy” chứ không phải “nhờ’ vì từ “cậy” thể hiện được sự tin tưởng, gửi gắm, trông mong. Kiều sử dụng từ “chịu” chứ không phải “nhận” vì từ “chịu” thể hiện được xem chất việc làm nhờ vả là rất hệ trọng, nặng nề. Hành động “lạy, thưa” của Kiều (chị) với Vân (em) khó thể có trong môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường thường ngày vì trật tự xã hội phong kiến không được cho phép. Nhưng trong tình hình này Kiều đã “lạy, thưa” với Vân. Kiều làm vậy để thể hiện sự biết ơn. Kiều luôn nhận định rằng nếu Vân thay mình trả nghĩa chàng Kim đó là một sự quyết tử, chịu đựng. Đồng thời Kiều cũng khôn khéo hiểu rằng khi tôi đã “lạy, thưa” đầy kính cẩn như vậy nghĩa là đã dồn Vân vào thế buộc phải chấp thuận đồng ý.

Với những lời lẽ và hành vi đặt yếu tố rất khôn khéo như vậy của Kiều, em Vân không thể làm gì khác ngoài việc lắng nghe chị tỏ bày nguồn ngọn. Trước tiên Kiều giãi bày tình hình trớ trêu:

Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc emKể từ khi gặp chàng KimKhi ngày quạt ước khi đêm chén thề

Giờ đây chuyện tình yêu của Kiều thật éo le. Với những thành ngữ “đứt gánh tương tư”, “tơ thừa”, Kiều xác lập rằng tình yêu của tớ với chàng Kim đến đấy là dang dở, là không thể tiếp tục, là cái “tơ thừa” mà thôi nhưng khó nối, giữa Kiều và Kim còn nhiều điều ràng buộc. Vì họ đã “ngày quạt ước”, “đêm chén thề”. Những lời ước hẹn, thề nguyền như sắt đá trọi trơ giữa bốn biển thời hạn làm thế nào xóa đi trong chốc lát.

Vầng trăng vằng vặc giữa trờiĐinh ninh hai miệng một lời tuy nhiên tuy nhiên.

Nếu không thể ở bên Kim, Kiều là người phụ nghĩa, bạc tình. Bởi vậy Kiều trăm nỗi tơ vò, day dứt, khôn nguôi. Kiều chỉ việc nói vậy là đã đủ để Vân thấy những trớ trêu mà Kiều đang gặp phải, đủ để Vân hiểu vì sao chị phải cậy nhờ đến mình.

Để đã có được sự chấp thuận đồng ý của Vân, Kiều tiếp tục đưa ra hàng loạt những nguyên do:

Sự đâu sóng gió bất kìHiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn haiNgày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước nonChị dù thịt nát sương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây.

Trước hết Kiều rất khôn khéo khi nhắc tới “sóng gió bất kì”. Nó là tai ương bất thần ập xuống cướp đi sự yên ấm của mái ấm gia đình Kiều. Nó khiến Kiều phải bán mình chuộc cha, cứu cả mái ấm gia đình, khiến Kiều khó trọn vẹn có thể vẹn toàn “hiếu tình”. Nói vậy không phải là Kiều kể công. Kiều chỉ “nói xa nói gần” để Vân hiểu chị đã quyết tử vì cả mái ấm gia đình, vì em thế nên vì thế Vân giúp chị hoàn thành xong một tâm nguyện cũng là việc nên làm.

Lý do tiếp theo để Kiều nhận định rằng Vân trọn vẹn có thể thay mình trả nghĩa là “Ngày xuân em hãy còn dài”. “Ngày xuân” ở đây có nên hiểu là tuổi xuân? Xét về tuổi tác hai chị em không hơn kém nhau là bao. Có lẽ Kiều nhận định rằng việc bán tôi cũng nghĩa là kết thúc tuổi xuân, chấm hết của cuộc sống, cũng nghĩa là Kiều mất tự do không hề thời cơ đáp nghĩa chàng Kim. Vậy từ “xuân” riêng với Kiều mang một ý nghĩa rất rộng. Nó là tuổi trẻ, là cuộc sống tươi sáng, là môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường tự do. Với Kiều những điều này thật ngắn ngủi và sắp phải kết thúc.

Một nguyên do không kém thuyết phục nữa đó là “tình máu mủ” chị em. Kiều lôi kéo, van xin sự thương xót từ Vân. Kiều nói với Vân:

Chị dù thịt nát xương mònNgậm cười chín suối hãy còn thơm lây

Kiều viện ra cả cái chết để buộc Vân nhận lời lẽ nào Vân trọn vẹn có thể từ chối. Để ý trong đoạn trích thì thấy rằng Kiều hay nhắc tới cái chết “thịt nát xương mòn, chín suối”. Đó là những dự cảm chẳng lành hiện lên trong lời nói của Kiều. Hay chính bới Kiều thấy tương lai quá đen tối, cảm nhận sự mất mát trong tình yêu quá rộng khiến Kiều luôn nghĩ về cái chết? Việc “trao duyên” còn một bước ở đầu cuối để hoàn tất. Đó là trao kỉ vật. Kỷ vật tình yêu ở đây có “chiếc vành, bức tờ mây, phím đàn, mảnh hương nguyền”. Có lẽ chính Kiều cũng không thể tưởng tượng được nỗi đau đớn mất mát, hẫng hụt, choáng váng khi phải tự tay trao đi những kỷ vật tình yêu lớn đến như nào. Phải đứng trong mức chừng thời hạn ngắn ấy Kiều mới thấm thía. Lúc này trong Kiều là một sự xích míc ngộn lên làm Kiều bấn loạn khiến Kiều không hề tỉnh táo.

Kiều nói “duyên này thì giữ”. Duyên này là duyên nào? Có lẽ nên hiểu đó cái duyên gặp gỡ hội ngộ của Kiều và Kim, là những ký ức tình yêu đậm sâu tha thiết giữa hai người. Kiều muốn giữ những kỉ niệm tình yêu ấy mãi là của riêng mình. “Vật này của chung” nghĩa là Kiều muốn những kỷ vật kia giờ là của chung giữa Vân – Kim – Kiều vì Kiều không thích mất toàn bộ (mất người còn chút của tin). Hơn thế Kiều còn nói rằng:

Dù em nên vợ nên chồngXót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên

Hai chữ “dù em” nói ra thật lấp lửng khó hiểu. Hình như trong mức chừng thời hạn ngắn ấy Kiều thấy có gì đó chưa ổn, chưa phải, Kiều không biết việc trao duyên cho em là đúng hay sai. Kiều vẫn nghĩ rằng trọn vẹn có thể việc chẳng thành. Và Kiều còn nghĩ Kim Trọng sẽ chẳng quên mình (ắt lòng chẳng quên). Đó là cái mong ước ích kỷ của trái tim người phụ nữ khi yêu len lỏi trong câu từ. Đó là yếu tố ích kỷ làm cho trái tim Kiều trở nên vĩ đại.

Càng đọc kĩ đoạn trích ta lại càng thấy trong tâm trống trải, muộn phiền. Những ai oán sầu khổ của Kiều như vương vấn ám ảnh vào tâm hồn người đọc. Kiều đã dùng hết lý trí để thuyết phục Vân nhưng ta hiểu trái tim Kiều rung lên từng đợt đau khổ. Kiều vô cùng xích míc giữa trao đi và giữ lại. Đến đoạn sau ta có cảm hứng như Kiều đổ sụp khi phải đương đầu với việc trống rỗng hẫng hụt nơi tâm hồn. Có lẽ Kiều không thể đồng ý thực sự ấy.

“Cạn lời hồn ngất máu say;Một hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng”.

Qua việc phân tích 18 câu thơ đầu đoạn trích “Trao duyên” ta hiểu thâm thúy thảm kịch tình yêu của Kiều. Đọc những dòng này ta càng thêm khâm phục sự tài tình trong ngòi bút Nguyễn Du. Mỗi dòng, mỗi chữ đều đượm máu và nước mắt.

Khóc thương cho những kiếp ngườiKhóc thương cho những cuộc sống bấp bênhKhóc thương phận số lênh đênhKhóc thương cho một chữ tình chia đôiNgười đi khuất bóng xa rồiThơ người chứa trọn tình đời mênh mông.

Phân tích 18 câu thơ đầu bài Trao duyên – Mẫu 7

Người phụ nữ trong xã hội xưa phải chịu lắm gian truân và đau khổ. Truyện Kiều là một trong những tác phẩm tầm cỡ của nền văn học Trung đại Việt Nam gột tả trọn vẹn được điều này. Đoạn trích Trao Duyên nằm ở vị trí phần đầu của Truyện Kiều. 18 câu thơ đầu của đoạn trích như tiếng nấc lòng nghẹn ngào đầy u sầu của Thúy Kiều khi gửi lại tấm chân tình của tớ nhờ em là Thúy Vân tiếp nối đuôi nhau cùng Kim Trọng. Đoạn trích là tiếng lòng đầy đau đớn của Kiều.

Duyên phận là mối tơ vương giữa hai người đã được ràng buộc về tình cảm chẳng thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị chuyển giao hay nhường lại cho bất kể một ai. Bởi lẽ đó Thúy Kiều đã tỏ ra thận trọng, ngần ngại khi nàng muốn Thúy Vân gá nghĩa cùng chàng Kim:

Cậy em em có chịu lờiNgồi lên cho chị lạy rồi hãy thưa

Thúy Kiều tuy là chị, xét về vai vế cao hơn thế nữa Thúy Vân nhưng để nhờ cậy em một điều tương đối tế nhị, nàng lại dùng những từ ngữ có sức diễn đạt đầy trân trọng. Từ “cậy” thể hiện thái độ tin tưởng, trông mong, đồng thời thể hiện sự quan trọng của Thúy Vân, rằng chỉ có Thúy Vân mới trọn vẹn có thể giúp được mình; từ “chịu lời” được sử dụng tương hỗ cho toàn bộ câu vừa là vướng mắc, là lời van lớn nhưng cũng đồng thời là yếu tố bắt buộc, ràng buộc Thúy Vân.

Thúy Kiều bảo Thúy Vân hãy ngồi lên cho mình “lạy” rồi “thưa”. Đặt trong ngữ cảnh lúc bấy giờ hành vi của nàng Kiều không hề khó hiểu và vô lý, mà ngược lại, nó trọn vẹn thích hợp. Bởi Kiều chẳng còn sự lựa chọn nào khác ngoài việc nhờ chính em gái ruột của tớ để trọn vẹn tình ngãi với Kim Trọng. Đồng thời, hành vi ấy của Thúy Kiều cũng lột tả sự khó xử, đầy éo le của toàn bộ hai chị em nàng. Thúy Kiều thì khó mở lời phó thác niềm sung sướng của em cùng chuyện tình yêu của tớ mình, còn Thúy Vân lại khó trọn vẹn có thể lên tiếng khước từ trước lời nhờ cậy thiết tha của chị. Và Thúy Vân từ đây có lẽ rằng rằng đã ngờ ngợ hiểu ra điều quan trọng, khó xử mà chị sắp nói tới.

Khi Thúy Vân đã thấu hiểu phần nào, Thúy kiều khởi đầu bày tỏ:

Giữa đường đứt gánh tương tưKeo loan chắp mối tơ thừa mặc em

Hóa ra Kiều mong Vân trọn vẹn có thể thay mình gá nghĩa cùng chàng Kim, cùng Kim Trọng viết tiếp câu truyện tình dở dang của tớ. Chuyện ấy sao Kiều phải làm như hệ trọng đến vậy? Có lẽ bởi Kiều xuất thân từ một mái ấm gia đình gia giáo trong xã hội xưa và này cũng là chuyện cả đời người nên nàng không thể đơn sai, qua loa được. Đó là “gánh tương tư, là trách nhiệm và trách nhiệm, là bổn phận, là trách nhiệm trong tình yêu của Thúy Kiều riêng với Kim Trọng.

Từ “mặc” được Kiều dùng như thể vừa để em tùy lòng quyết định hành động, vừa là yếu tố phó mặc, buông xuôi của Kiều. Thúy Kiều đã đặt Thúy Vân vào sự đã rồi, vào sự lựa chọn không thể từ chối. Biết rằng trao đi phần duyên tình này cho Vân là làm khó em, là làm đau mình và trong tâm Thúy Vân chắc chắn là cũng tiếp tục dấy lên nhiều đắn đo, tâm ý nhưng Kiều không thể làm khác. Thúy Kiều đã rất khôn khéo trong việc lựa lời thuyết phục Vân:

Kể từ khi gặp chàng Kim,Khi ngày quạt ước, khi đêm chén thề.Sự đâu sóng gió bất kỳ,Hiếu tình khôn lẽ hai bề vẹn hai?Ngày xuân em hãy còn dài,Xót tình máu mủ, thay lời nước non.

Thúy Kiều kể lại với Vân giữa mình với Kim Trọng đã trót có lời thề non hẹn biển. Trong xã hội xưa, lời thề có mức giá trị khá đặc biệt quan trọng, chúng có mức giá trị vô cùng, sắt son, khắc sâu ân tình nghĩa đậm hai bên, mãi mãi chẳng chia lìa. Lời thề là linh hồn, là phẩm giá từng người. chính vì thế mà bất kể ai cũng không thể phản bội lại lời thề của chính mình.

Thế nhưng vì tình hình éo le, vì gia biến, vì thằng bán tơ vu oan, vì chữ hiếu mà Thúy Kiều phải đành hi sinh chữ tình, chẳng thể thực thi tròn cái ước hẹn với Kim Trọng. Nhưng dù vậy, Kiều không thích bội tin, không thích Kim Trọng vì mình đau khổ nên đành nhờ Thúy Vân thay mình tiếp nối đuôi nhau lời ước hẹn hôm nào. Kiều khôn khéo cậy lời:

Ngày xuân em hãy còn dàiXót tình máu mủ thay lời nước non

Thúy Kiều rất tinh xảo và khôn khéo, nàng dường như làm rõ được sự do dự, chơi vơi trong tình cảm của Thúy Vân. Thúy Kiều hiểu rằng Thúy Vân sẽ đắn đo vì đó là niềm sung sướng cả đời người con gái, không thể thuận tiện và đơn thuần và giản dị quyết định hành động. Chính vì vậy, Kiều vỗ về rằng Thúy Vân còn trẻ, ngày xuân còn dài, thời hạn còn nhiều, sau này tất còn tồn tại nhiều thời cơ để vun vén tình cảm, sợ chi “mối tơ thừa”. Mong Vân hãy vì tình chị em, vì Kiều đã hi sinh báo hiếu, vì nỗi đau của chị mà hãy đồng ý lời nhờ cậy của tớ.

Phân tích 18 câu đầu bài trao duyên ta thấy tình cảm của Thúy Kiều dành riêng cho Kim Trọng rất sâu nặng, nó như khắc sâu vào từng ngóc ngách trong tâm hồn nàng. Bởi thế trao đi mối tơ duyên này, trong tâm Kiều cũng đầy dằng xé và đớn đau:

Chị dù thịt nát xương mòn,Ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây

Trao người mình hết mực yêu thương, trao đi tình cảm mặn nồng cho Thúy Vân dường như đã rút rất là lực, tâm hồn Thúy Kiều. Thúy Kiều như cái xác không hồn, nàng thấy sự sống của tớ như vô nghĩa, như đã chấm hết. Ở đây, tác giả dùng nhiều từ như: “thịt nát xương mòn’; “ chín suối”… nhằm mục đích gột tả được tận cùng nỗi đau của Kiều. Chỉ cần Vân nhận lời gá nghĩa, đắp xây niềm sung sướng cùng Kim Trọng thì dù nơi chín suối Thúy Kiều vẫn mỉm cười, vẫn thấy an ủi và vui lòng khi em tôi đã thay mình sống và cống hiến cho tròn cái nghĩa cái tình. Đó chắc chắn là là một tâm trạng đầy đau khổ, bẽ bàng, đớn đau đến tột cùng của Thúy Kiều khi phải dứt bỏ mối duyên tươi đẹp mới đắp xây của tớ.

Khi Thúy Vân đã phần nào thấu hiểu và đồng ý, Thúy Kiều trao lại kỷ vật đính ước cho em và dặn dò:

Chiếc thoa với bức tờ mâyDuyên này thì giữ, vật này của chung.Dù em nên vợ nên chồng,Xót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên!Mất người còn chút của tin,Phím đàn với mảnh hương nguyền rất mất thời hạn rồi.

Có lẽ đấy là thời khắc trở ngại vất vả nhất với Kiều. Bởi lẽ đó là những vật gắn sát với những kỉ niệm gắn bó của Kiều và Kim Trọng, là minh chứng rõ ràng nhất cho tình cảm Kim – Kiều. Đó là chiếc vòng tay Trọng tặng cho Kiều trong lần thứ nhất gặp gỡ, là tờ mây với những lời thề ước hẹn trăm năm, là phím đàn đêm trăng thanh cất lên khúc nhạc cho bản tình ca Kim Kiều,…

Những kỉ vật như gợi lại mối tình niềm sung sướng ngắn ngủi của Kim Trọng và Thúy Kiều. Càng niềm sung sướng lại càng bẽ bàng xót xa. Nhịp thơ ngắt nghỉ như tiếng thở dài đầy bịn rịn xen chút tiếc nuối của Kiều khi để vào tay em những món kỉ vật vốn đang trở thành thói quen gắn bó với mình. Và rồi rằng cũng luôn có thể có mong ước nhỏ nhoi dấy lên trong tâm Kiều, “Duyên này thì giữ, vật này của chung”. Duyên này kiều trao cho Vân nhưng xin Vân hãy cho những tín vật này là của chung của toàn bộ chúng ta, xin em hãy cho chị chút ích kỷ để được cùng Vân cùng Trọng sở hữu kỉ vật này.

Mối tình dù có trao duyên đi nhưng Kiều cũng không thể không yêu thương Kim Trọng, không thể trọn vẹn buông đoạn tình cảm đã từng rất đẹp. Và Kiều cũng không thể phủ nhận cảm xúc trái ngang đầy xích míc này: đầy quyến luyết và xót xa trăm bề. Ngẫm lại quãng thời hạn đã qua Kiều thương thay thân mình, nhận định rằng mình là người “mệnh bạc”, cái chết vẫn luôn thường trực đau đáu trong tâm ý

Thúy Kiều đã hi sinh đi niềm sung sướng thành viên để làm tròn đạo hiếu, gánh gồng an yên mái ấm gia đình, Thúy Kiều đã làm tròn cái đạo làm con và cả cái nghĩa với những người thương. Với 18 câu thơ đầu đoạn trích Trao duyên ta thấy Nguyễn Du xứng danh là bậc thầy trong việc sử dụng ngôn từ. Bằng ngòi bút khôn khéo, tinh xảo Nguyễn Du đã sai khiến lực lượng ngôn từ của tớ một cách điêu luyện, hòa hợp, để trọn vẹn có thể bóc trần, lột tả chân thực cung bậc cảm xúc phức tạp đang ẩn dấu, giằng xé trong nỗi lòng mỗi nhân vật. Thúy Kiều trao duyên nhưng chẳng trao tình; tình cảm với Kim Trọng vẫn được nàng lưu giữ, trân trọng.

Có thể thấy Nguyễn Du đã mang đến cho fan hâm mộ cái nhìn đúng đắn đầy nhân văn cao đẹp về tình yêu: Yêu là để người mình yêu niềm sung sướng, yêu là trọn vẹn và thủy chung sắt son một lòng. Tình yêu chân thành là bất tử và vĩnh cửu. Cứ ngỡ một con người tài sắc vẹn toàn, mười phân vẹn mười như Kiều sẽ tiến hành sống một môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sống đời thường êm đềm, niềm sung sướng thế nhưng lại trớ trêu thay, cuộc sống Kiều lại nổi trôi vô định đến xót lòng. Và phải chăng này cũng là lời than thân chung cho số phận những người dân phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa? Và phải chăng mọi sóng gió mới chỉ là khởi đầu, trang sách giông tố cuộc sống nàng mới chỉ bắt nguồn từ thời điểm ngày hôm nay..


Bạn đang mò mẩn nội dung bài viết Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu) 2022

Với việc Bạn đọc bài Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu) Chi tiết sẽ hỗ trợ ban làm rõ hơn về kiểu cách trò chơi play

down Game tài liệu Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu) Miễn phí

Nếu Bạn đang tìm link google drive mega để down Game tài liệu Văn mẫu lớp 10: Phân tích 18 câu thơ đầu trong đoạn trích Trao duyên (Dàn ý + 7 mẫu) Miễn phí mà chưa tồn tại link thì để lại phản hồi hoặc Join Nhóm zalo để được trợ giúp miễn phí
#Văn #mẫu #lớp #Phân #tích #câu #thơ #đầu #trong #đoạn #trích #Trao #duyên #Dàn #mẫu